Ciepielów – miasto w Polsce, położone w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w miejsko-wiejskiej gminie Ciepielów. Siedziba gminy oraz parafii Podwyższenia Krzyża Świętego. Miasto położone jest w Małopolsce, na ziemi radomskiej, która stanowi część dawnej ziemi sandomierskiej.
Ciepielów uzyskał lokację miejską w 1548 rokuRobert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 26-27.. Został pozbawiony praw miejskich 13 stycznia 1870 i włączone do gminy Ciepielów w powiecie iłżeckimPostanowienie z 17 (29) października 1869 (Dziennik Praw, rok 1869, tom 69, nr 239, s. 415). W latach 1867–1954 siedziba wiejskiej gminy Ciepielów, 1954–1972 gromady CiepielówUchwała Nr 13k/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 29 września 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu iłżeckiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 20 grudnia 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 29 września 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 31 grudnia 1954 r., Nr. 15, Poz. 104) (od 1956 w powiecie lipskim), a od 1973 reaktywowanej gminy CiepielówUchwała Nr XVII/80/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 8 grudnia 1972 w sprawie utworzenia wspólnych rad narodowych dla miast nie stanowiących powiatów i gmin w województwie kieleckim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 9 grudnia 1972, Nr 26, Poz. 174).. W latach 1975–1998 należał administracyjnie do województwa radomskiego. 1 stycznia 2024 odzyskał status miasta..
Administracyjnie Ciepielów ma status sołectwa.
Przez miejscowość przebiega droga krajowa nr 79 i przepływa rzeka Iłżanka, dopływ Wisły.
Według danych GUS z 1 stycznia 2024 r. miasto liczyło 732 mieszkańców, będąc najsłabiej zaludnionym miastem w województwie i trzecim najsłabiej zaludnionym w Polsce.
+Integralne części miasta Ciepielów SIMC Nazwa Rodzaj 0617210 Podłącze część miasta
Historia Prywatne miasto szlacheckie położone było w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim w województwie sandomierskimWojewództwo sandomierskie w drugiej połowie XVI wieku ; Cz.1, Mapy, plany, Warszawa 1993, k. 3.
Niegdyś ważny ośrodek handlowy. Miejscowość posiadała prawa miejskie od 1548 do 1869. Jako miasto przez krótki czas nazywała się Grzymałów nad Iłżanką, w którego skład oprócz samego Ciepielowa wchodziły wsie Stare Gardzienice, Gardzienice-Kolonia, Stary Ciepielów i Ciepielów-Kolonia.
We wrześniu 1939 niemieccy żołnierze Wehrmachtu, wbrew obowiązującemu prawu międzynarodowemu, zamordowali pod Ciepielowem, w lesie państwowym pod Dąbrową, 300 polskich jeńców wojennych z 74. Pułku Piechoty.
24 marca 2025 r. w Ciepielowie został odsłonięty pomnik upamiętniający Polaków zamordowanych za ukrywanie Żydów.
Zabytki Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego Synagoga
Sport Na terenie miasta działa klub sportowy – Video Ciepielów.
Galeria
Ludzie związani z Ciepielowem
Zobacz też Zbrodnia w Starym Ciepielowie i Rekówce Pomnik upamiętniający Polaków ratujących Żydów w Ciepielowie Ciepielów-Kolonia Cmentarz żydowski w Ciepielowie
Przypisy Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () Strona gminy, sołtysi GUS. Wyszukiwarka TERYT
Bibliografia Władysław Bartoszewski i Zofia Lewinówna Ten jest z ojczyzny mojej. Polacy z pomocą Żydom 1939–1945 Świat Książki Warszawa 2007
Linki zewnętrzne
Historia Żydów w Ciepielowie na portalu Wirtualny Sztetl
* Kategoria:Miasta w województwie mazowieckim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XVI wieku Kategoria:Prywatne miasta szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo sandomierskie)