Biedrzychowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Friedersdorf) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Głogówek. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej. Położona jest na terenie Kotliny Raciborskiej, będącej częścią Niziny Śląskiej. Przepływa przez nią rzeka Stradunia.
W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Biedrzychowice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.
Według danych na 2011 wieś była zamieszkana przez 788 osób.
Nieoficjalną częścią wsi jest Kapełków.
Geografia Położenie Biedrzychowice znajdują się w południowo-zachodniej części Polski. Leżą na ziemi prudnickiej – regionie historyczno-kulturalnym, którego głównym ośrodkiem jest miasto Prudnik. Ziemia prudnicka stanowi zachodnią część Górnego Śląska. Pod względem administracyjnym Biedrzychowice położone są w południowej części województwa opolskiego, w powiecie prudnickim, w gminie Głogówek. Znajdują się w pobliżu granicy z Czechami. Należą do Euroregionu Pradziad.
Sołectwo Biedrzychowice obejmuje obręb wsi Biedrzychowice. Zajmuje powierzchnię 14,2 km². Graniczy z sołectwami (od północy, zgodnie z ruchem wskazówek zegara): Rozkochów, Walce, Twardawa, Zwiastowice, Naczęsławice, Wróblin, Stare Kotkowice.
Wieś leży na Nizinie Śląskiej. Według podziału fizycznogeograficznego z 2017 dr. Krzysztofa Badory, Biedrzychowice znajdują się w granicach mikroregionów Równina Walców (318.59.1) i Dolina Dolnej Straduni (318.59.5). W obszarze wsi przepływa rzeka Stradunia.
Na północ od miejscowości znajduje się las Kurka. W pobliżu wsi położone są pola o nazwach Kopiec, Na Browarze i Za Kąt, pastwisko Wygon, a także łąka Mnisztwo. Wieś leży na terenie Nadleśnictwa Prudnik (obręb Prudnik).
Środowisko naturalne W Biedrzychowicach panuje klimat umiarkowany ciepły. Średnia temperatura roczna wynosi +8,4 °C. Duże zróżnicowanie dotyczy termicznych pór roku. Średnie roczne opady atmosferyczne w rejonie Biedrzychowic wynoszą 633 mm. Dominują wiatry zachodnie.
+ Integralne części wsi Biedrzychowice SIMC Nazwa Rodzajnie nadano Kapełków część wsinie nadano Szelonka uroczysko-dawna miejscowość
Nazwa Pierwsza wzmianka o miejscowości w formie Bedrchouici pochodzi z 1228 roku. Nazwa była później notowana także w formach Frederici villa (ok. 1300), Bedrzichovice (1407), Fredrichsdurff (1430), Fredrichsdorf (1430), Biedrzichowitz (1534), Fridersdorf, Friedersdorff (1596), Friedersdorff (1679), Friedersdorf, pol. Piedrzichowitz (1784), Friedersdorf, Biedrzychowice (1845), Biedrzychowice, Friedersdorf (1939), Friedersdorf – Biedrzychowice, -ic, biedrzychowicki (1946).
Najstarsze zapisy świadczą o polskiej formie Biedrzychowicy, która została przejęta potem do języka niemieckiego jako Friedrichsdorf, a następnie uległa przekształceniu do Friedersdorf. Nazwa miejscowości pochodzi od nazwy osobowej Biedrzych, dawnego odpowiednika imienia Fryderyk (), zapożyczonego do polszczyzny zapewne z języka czeskiego (por. ). Podstawa Biedrz- może też być powiązana z psł. wyrazem *bedro ‘biodro’.
Po II wojnie światowej polska nazwa Biedrzychowice została oficjalnie przyjęta 16 grudnia 1946 rokuRozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ()..
Historia mały|Biedrzychowice (Friedersdorf) wśród miejscowości ziemi prudnickiej na mapie z 1804 Prehistoria i starożytność Ślady pobytu człowieka na terenie obecnej wsi Biedrzychowice, potwierdzone badaniami archeologicznymi, sięgają VIII–VII wieku p.n.e. We wsi znajdują się neolityczne stanowiska archeologiczne oraz ślady osadnictwa celtyckiego.
Średniowiecze mały|upright|Pieczęć Biedrzychowic (1902) Wieś wzmiankowana była po raz pierwszy w łacińskim dokumencie z 1228 roku wydanym przez księcia Kazimierza I opolskiego, gdzie zanotowana została w szeregu miejscowości założonych na prawie polskim iure polonico. Jej założycielem przypuszczalnie był Bedrich (Friedrich). Książę Kazimierz przekazał wieś klasztorowi w Czarnowąsach. W XV wieku wieś znalazła się w granicach księstwa głogówecko-prudnickiego. Kościół parafialny w Biedrzychowicach wzmiankowany był po raz pierwszy w 1430 w dokumencie księcia Bolka V.
XVI–XX wiek Z końca XVII wieku ze sprawozdań powizytacyjnych diecezji wrocławskiej pochodzą pierwsze wzmianki o szkole w Biedrzychowicach. Do 1742 wieś należała do powiatu sądowego głogóweckiego w Monarchii Habsburgów. Po I wojnie śląskiej znalazła się w granicach Królestwa Prus i weszła w skład powiatu prudnickiego w prowincji Śląsk. mały|lewo|Biedrzychowice na mapie z 1913 W XIX wieku majątek w Biedrzychowicach był własnością rodziny von Seherr-Thoss. Wieś posiadała swoją własną pieczęć, która przedstawiała w polu pług skierowany w prawo, nad nim sierp w słup, a w otoku napis: FRIEDERSDORFF: GEM. / NEUSTAETER KREIS (). 1 maja 1874 miejscowość stała się siedzibą gminy Biedrzychowice w powiecie prudnickim, rejencji opolskiej. Cesarz Wilhelm II ufundował swój portret z autografem dla szkoły w Biedrzychowicach. Według spisu ludności z 1 grudnia 1910, na 1490 mieszkańców Biedrzychowic 57 posługiwało się językiem niemieckim, 1397 językiem polskim, a 36 było dwujęzycznych.
Dwudziestolecie międzywojenne Po I wojnie światowej we wsi powstał pomnik upamiętniający mieszkańców wsi, którzy zginęli podczas niej. W 1918 miejscowy gospodarz Urban Trinczek postawił pomnik w postaci krzyża z napisem po niemiecku „Zatrzymaj się przechodniu i pomódl się za mnie. Kiedyś przyjdzie ktoś inny i pomodli się za ciebie.” na pamiątkę swoich dwóch braci, którzy zginęli na wojnie. W wyborach parlamentarnych w Republice Weimarskiej w 1919 najwięcej głosów w Biedrzychowicach zdobyli chrześcijańscy demokraci. mały|upright|Pomnik upamiętniający mieszkańców wsi, którzy zginęli podczas I i II wojny światowej W 1921 w zasięgu plebiscytu na Górnym Śląsku znalazła się tylko część powiatu prudnickiego. Biedrzychowice znalazły się po stronie wschodniej, w obszarze objętym plebiscytem. Do głosowania uprawnionych było w Biedrzychowicach 851 osób, z czego 641, ok. 75,3%, stanowili mieszkańcy (w tym 631, ok. 74,1% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 840 głosów (ok. 98,7% uprawnionych), w tym 834 (99,2%) ważne; za Niemcami głosowało 749 osób (89,8%), a za Polską 85 osób (10,1%). W ramach akcji „Mosty”, która rozpoczęła III powstanie śląskie, polscy dywersanci z Grupy Wawelberg wysadzili koło Biedrzychowic most kolejowy nad Stradunią.
II wojna światowa W okresie II wojny światowej w Biedrzychowicach pracowali robotnicy przymusowi z Polski, m.in. z miejscowości: Tomaszów Mazowiecki, Kaczyna, Nowokrzepice, Sławków, Kraków, Zawadka, Piekary Śląskie, Kobiernice, Rzyki, Libiąż, Chocznia, Sosnowiec, Siedlec Duży i Lachowice. Od marca do maja 1945 powiat prudnicki znajdował się pod kontrolą radzieckiej komendantury wojskowej. 11 maja 1945 polska administracja przejęła władzę cywilną w powiecie prudnickim. Mieszkańcom Biedrzychowic, posługującym się dialektem śląskim bądź znającym język polski, pozwolono pozostać we wsi po otrzymaniu polskiego obywatelstwa.
Czasy polskie 9 września 1945 posterunek Milicji Obywatelskiej w Biedrzychowicach został zawiadomiony, że na końcu wsi żołnierze radzieccy postrzelili dwie osoby. Gdy trzyosobowy patrol polskich milicjantów przybył na miejsce, został ostrzelany przez Rosjan. Ranny w ramię Feliks Kiwic poddał się czerwonoarmistom, prosząc, żeby go zostawili. Jeden z Rosjan, używając pistoletu Kiwica, dobił go strzałem w głowę. Na posterunek MO w Biedrzychowicach przyjechała ciężarówka z radzieckimi posiłkami. Komendant posterunku uciekł w pola, a Rosjanie urządzili na niego „polowanie”, paląc stogi słomy na polach dla rozjaśnienia terenu. Złapany komendant został pobity kolbami, następnie żołnierze próbowali zabrać broń z posterunku. Zajścia trwały do rana, kiedy do Biedrzychowic przybyła polsko-sowiecka komisja dla zbadania wypadków.
W latach 1945–1950 Biedrzychowice należały do województwa śląskiego, a od 1950 do województwa opolskiego. W latach 1945–1954 wieś była siedzibą gminy Biedrzychowice, a w latach 1954–1972 gromady Biedrzychowice. Podlegała urzędowi pocztowemu w Głogówku.
W 1949 we wsi znajdowały się między innymi: szkoła podstawowa prowadzona przez Inspektorat Szkolny w Prudniku, dentysta, Gminna Biblioteka Publiczna, Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska”, kotlarz, krawiec, trzech piekarzy, stolarz, szewc, dwóch wędliniarzy.
W 1998 Biedrzychowice przystąpiły do Programu Odnowy Wsi Opolskiej. W sierpniu 2014 inicjatywą mieszkańców zrekonstruowano pomnik postawiony w 1918 przez Urbana Trinczka, który został zdewastowany w 1945.
Przynależność państwowa i administracyjna + Przynależność polityczno-administracyjna wsi Biedrzychowice Okres Państwo Zwierzchnictwo Jednostka administracyjna 1228–1281 18px Księstwo opolsko-raciborskieksięstwo opolskie 1281–1313 18px Księstwo opolskie 1313–1382 18px Księstwo niemodlińskie 1382–1424 18px Księstwo niemodlińsko-strzeleckie 1424–1460 18px Księstwo głogówecko-prudnickie 1460–1521 18px Księstwo opolskie 1521–1532 18px Księstwo opolsko-raciborskieksięstwo opolskie 1532–1742 Monarchia Habsburgów Święte Cesarstwo Rzymskie księstwo opolsko-raciborskie, powiat sądowy głogówecki 1742–1806 Królestwo Prus Święte Cesarstwo Rzymskie kamera wrocławska, departament wrocławski, powiat prudnicki 1806–1815 Królestwo Prus 1815–1871 prowincja Śląsk, rejencja opolska, powiat prudnicki 1871–1918 Cesarstwo Niemieckie Królestwo Prus, prowincja Śląsk, rejencja opolska, powiat prudnicki 1918–1919 Republika Weimarska Wolne Państwo Prusy, prowincja Śląsk, rejencja opolska, powiat prudnicki 1919–1933 Wolne Państwo Prusy, prowincja Górny Śląsk, rejencja opolska, powiat prudnicki 1933–1938 III Rzesza 1938–1941 Wolne Państwo Prusy, prowincja Śląsk, rejencja opolska, powiat prudnicki 1941–1945 Wolne Państwo Prusy, prowincja Górny Śląsk, rejencja opolska, powiat prudnicki 1945–1946 Rzeczpospolita Polska Okręg I (Śląsk Opolski) 1946–1950 województwo śląskie, powiat prudnicki, gmina Biedrzychowice 1950–1952 województwo opolskie, powiat prudnicki, gmina Biedrzychowice 1952–1954 Polska Rzeczpospolita Ludowa 1954–1973 województwo opolskie, powiat prudnicki, gromada Biedrzychowice 1973–1975 województwo opolskie, powiat prudnicki, gmina Głogówek 1975–1989 województwo opolskie, gmina Głogówek 1989–1998 Rzeczpospolita Polska od 1999 województwo opolskie, powiat prudnicki, gmina Głogówek
Mieszkańcy mały|Tablica z podwójną nazwą przed wjazdem do Biedrzychowic od strony Prudnika Miejscowość zamieszkiwana jest przez mniejszość niemiecką oraz Ślązaków. Mieszkańcy wsi posługują się gwarą prudnicką, będącą odmianą dialektu śląskiego. Należą do podgrupy gwarowej nazywanej Hery.
Liczba mieszkańców wsi 1793 – 364 1871 – 1046 1885 – 1101 1905 – 1229 1910 – 1234 1933 – 1420 1939 – 1447 1966 – 1163 1998 – 992 2002 – 882 2009 – 794 2011 – 788 2013 – 733
Zabytki thumb|Kościół pw. Wniebowzięcia NMP mały|Kapliczka z XIX w. Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są: kościół par. pw. Wniebowzięcia NMP, z XIV w., k. XVIII w., 1930 r. cmentarz parafialny kapliczka, przy domu nr 3, z XIX w. dom na folwarku, z XIX w., nie istnieje.
Zgodnie z gminną ewidencją zabytków w Biedrzychowicach chronione są ponadto: układ ruralistyczny wsi plebania, nr 117 obora w zespole plebańskim spichlerz w zespole plebańskim kapliczka przy domu nr 38 kapliczka przy domu nr 42 mleczarnia (szkoła, ob. Przedszkole), nr 165 dom mieszkalny nr 4 dom mieszkalno-gospodarczy nr 29 dom mieszkalno-gospodarczy nr 38 dom mieszkalno-gospodarczy nr 48 szkoła, nr 110
Pomniki i obiekty upamiętniające