thumb|Łubin trwały thumb|Lupinus argenteus Łubin (Lupinus L.) – rodzaj roślin należących do rodziny bobowatych. Obejmuje ok. 220–230 gatunków, ale według Plants of the World online nawet ponad 600.

Największe zróżnicowanie gatunkowe występuje w zachodniej części Ameryki Północnej (tylko w Kalifornii rosną 82 gatunki) oraz w Andach w Ameryce Południowej. Mniej liczne gatunki występują we wschodniej części Ameryki Południowej, w strefie śródziemnomorskiej sięgając po Azję południowo-zachodnią (głównie rośliny jednoroczne), z czego 6 rośnie w południowej Europie. Nieliczne gatunki rosną też na obszarach górskich w równikowej Afryce. W Polsce liczne gatunki są uprawiane, a łubin trwały jest zadomowionym antropofitem.

Rośliny z tego rodzaju zasiedlają zwykle siedliska wydmowe i pustynne – suche, piaszczyste lub kamieniste, a także zbiorowiska trawiaste. Niektóre gatunki uprawiane są jako rośliny pastewne, bogate w białka. Liczne gatunki są jednak trujące z powodu zawartości alkaloidów.

Morfologia Pokrój Rośliny zielne (w przypadku kilku gatunków także krzewy osiągające 2 m wysokości). Liście Skrętoległe, blaszki dłoniasto złożone z 5–12 listków. Kwiaty Motylkowe, pachnące, zebrane w długie grona. Kielich dwuwargowy, złożony z 5 zrosłych, nierównej długości działek. Płatki okazałe, barwy białej, żółtej, niebieskiej lub czerwonej. Górny płatek okazały w postaci żagielka, dwa boczne skrzydełka stulone wokół łódeczki zawierającej pręciki i słupek. Pręcików jest 10 i wszystkie są zrośnięte w rurkę. Słupek pojedynczy, z jednego owocolistka, z zalążnią górną. Owoce Strąki zwykle drewniejące, zawierające liczne nasiona.

Systematyka Pozycja systematyczna Jeden z rodzajów plemienia Genisteae podrodziny bobowatych właściwych Faboideae w obrębie bobowatych Fabaceae s.l. Rodzaj na drzewie filogenetycznym plemienia zajmuje wyraźnie odrębną, izolowaną pozycję, stąd wyodrębniany jest jako podplemię Lupininae.

Gatunki uprawiane w Polsce łubin biały (Lupinus albus L.) łubin Hartwega (Lupinus hartwegii Lindl.) łubin królewski (Lupinus ×regalis hort.) łubin łąkowy (Lupinus rivularis Douglas et Lindl.) łubin karłowy, łubin niski (Lupinus nanus Douglas) łubin kosmaty (Lupinus pilosus L.) łubin północny (Lupinus arcticus S. Watson) łubin trwały (Lupinus polyphyllus L.) łubin wąskolistny (Lupinus angustifolius L.) łubin zmienny, łubin andyjski (Lupinus mutabilis Sweet) łubin żółty (Lupinus luteus L.)

Wykaz gatunków

Przypisy

Kategoria:Bobowate właściwe Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza