thumb|130px|Nieoficjalny herb wsi Teratyn Teratyn – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie hrubieszowskim, w gminie Uchanie.

+Integralne części wsi Teratyn SIMC Nazwa Rodzaj 1026639 Wojnowe przysiółek

Wieś stanowi sołectwo gminy Uchanie. Według Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań z roku 2011 wieś miała 391 mieszkańców i była piątą co do liczby ludności miejscowością gminy.

Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii pod wezwaniem św. Stanisława.

Historia Pierwsza wzmianka o Teratynie pochodzi z 1429 roku. Był wówczas miastem, założonym na prawie magdeburskim. Rozwój umożliwiało mu położenie na skrzyżowaniu ważnych szlaków handlowych Lublin-Włodzimierz oraz Chełm-Bełz. W 1462 roku król Kazimierz IV Jagiellończyk nadał miasto Jakubowi i Mikołajowi Koniecpolskim za ich zasługi podczas wojny trzynastoletniej z Zakonem Krzyżackim. Jan Koniecpolski (syn Mikołaja) – sędzia ziemski lubelski, właściciel (około 1651 roku) Teratyna, rozbudował tu swój dwór obronny.

Prawdopodobnie wskutek powstania pobliskich Uchań w 1484 roku oraz najazdów Tatarów w latach 1621–1624, w 1629 roku Teratyn stracił prawa miejskie. Pozostałością po miejskiej przeszłości jest rynek znajdujący się w centrum wsi z odchodzącymi od niego czterema ulicami z narożników. Od XVI wieku istniał tu murowany dwór, od 1845 roku karczma, a od 1880 roku murowana cerkiew, wzniesiona na miejscu starszej, drewnianej, z XVIII wieku, w 1947 roku zamieniona na kościół rzymskokatolicki, w którym znajduje się słynący cudami obraz Matki Boskiej Zaturskiej, pochodzący z Zaturzec na Wołyniu. We wsi znajdują się ponadto cmentarze grzebalne: rzymskokatolicki (czynny, założony w 1948 roku) i prawosławny (nieczynny, użytkowany do 1947 roku)D. Kawałko, Cmentarze województwa zamojskiego, Państwowa Służba Ochrony Zabytków, Zamość 1994, s. 260–261..

W sierpniu 1972 roku wieś wizytował I sekretarz Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej - Edward Gierek.

W latach 1954–1968 wieś należała i była siedzibą władz gromady Teratyn, po jej zniesieniu w gromadzie Uchanie. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa zamojskiego.

Ludzie Bazyli Martysz także Wasyl Martysz (ur. 21 lutego 1874, zm. 4 maja 1945) – prawosławny duchowny, protoprezbiter, naczelny kapelan wyznania prawosławnego Wojska Polskiego, święty męczennik. Aleksander Harasowski (ur. 10 czerwca 1872, zm. 28 lutego 1945) – polski lekarz, doktor wszech nauk lekarskich Uniwersytetu Jagiellońskiego, autor poradnika medycznego, dyrygent Krakowskiego Chóru Akademickiego.

Zobacz też Teratyn-Kolonia

Przypisy GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.

Opis parafii stronie diecezji

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Dawne miasta w województwie lubelskim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XV wieku