mały|Kapliczka w Rudawce mały|Dawna cerkiew św. Sawy w Rudawce Rudawka (nazwa oboczna: Rudawka Birczańska) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Bircza. Ma status sołectwa. Leży na terenie Pogórza Przemyskiego, nad potokiem Rudawka dopływem Stupnicy.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.
Części wsi +Integralne części wsi Rudawka SIMC Nazwa Rodzaj 0599592 Zabrzeskie część wsi
Historia Wieś powstała w połowie XV wieku, wchodziła w skład dóbr birczańskich. Istniała przed 1464 roku. Wieś prawa wołoskiego, położona była w drugiej połowie XV wieku w ziemi sanockiej województwa ruskiegoGrzegorz Jawor, Osady prawa wołoskiego i ich mieszkańcy na Rusi Czerwonej w późnym średniowieczu, Lublin 2000, s. 212, 223.. Pierwsza wzmianka (o intensywnej gospodarce pasterskiej) pochodzi z 1485 r.
W spisie z 1510 r. wykazano podatki płacone od 5 łanów, młyna i 100 owiec.
W latach 1517–1521 występują wzmianki o providus Ivanus Munkacz scultetus hereditarius de Rudawka.
W XVII wieku wieś była własnością Stanisława Stadnickiego, zwanego "Diabłem łańcuckim" – w tych czasach była siedzibą rozbójników napadających na sąsiednie miejscowości. Później była własnością jego syna – Zygmunta Stadnickiego.
W XVIII i XIX wieku działała w miejscowości huta szkła. Na początku XIX wieku wieś należała do austriackiej rodziny Schmid.
Na przełomie XIX i XX wieku właścicielami Rudawki oraz pobliskiego Kotowa była rodzina Porembalskich. W połowie XIX wieku właścicielami posiadłości tabularnej w Rudawce byli Jerzy i Wiktora Podembalscy. Później dobra posiadał Henryk Kapiszewski.
W II Rzeczypospolitej wieś położona powiecie dobromilskim województwa lwowskiego. W latach 1944–1945 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali tutaj 21 Polaków i 3 Ukraińców oraz spalili część gospodarstw.
Demografia 1796 – 185 unitów, 34 łacinników i 15 żydów (powierzchnia wsi: 10,48 km²) 1840 – 374 unitów 1859 – 385 1879 – 432 1899 – 507 1926 – 539 1929 – 840 mieszkańców 1938 – 843 unitów 2011 – 212 mieszkańców
Informacje o miejscowości z 1929: właściciel ziemski: Eljasz Leon (330 ha), drzewo: Bezem A., kołodziej: Mliczek J., kowal: Gąska J., różne towary: Bezem E. i L., stolarz: Pleśniak J., tartak parowy: Eljasz Leon, tytoniowe wyroby: Mezem M.
29 listopada 1945 wieś została spalona przez UPA.
Etymologia nazwy wsi Nazwa wsi Rudawka i potoku Rudawka pochodzi prawdopodobnie od "rudych" gleb bagiennych w dolinie potoku – są to darniowe rudy żelaza.
Zabytki Cerkiew św. Sawy w Rudawce – zbudowana w 1796, obecnie użytkowana jako kościół rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego.
Zobacz też Rudawka
Przypisy Raport o stanie gminy Bircza w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 28-29 Strona gminy, sołtysi
GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
Linki zewnętrzne
Kategoria:Rudawka (województwo podkarpackie) Kategoria:Pogórze Przemyskie Kategoria:Wsie w powiecie przemyskim