Potok-Stany – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie janowskim, w gminie Potok Wielki. Przez miejscowość przepływa Stanianka niewielka rzeka dorzecza SannyInformacje na podstawie mapy na Geoportalu..
+Integralne części wsi Potok-Stany SIMC Nazwa Rodzaj 1064605 Popielarnia część wsi
Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) wieś liczyła 436 mieszkańców.
Miejscowa ludność wyznania katolickiego przynależy do Parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Potoku-StanachOpis Parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Potoku-Stanach na stronie Dieciezji Sandomierskiej..
Historia Początkowo wieś wchodziła w skład rozległego kompleksu osadniczego Potoka. Początek jej powstawania poprzez wyodrębnienie z ziem Potoka przypada na rok 1529. W XVI wieku należała do Chamców, w XVII w. do Drzewickich, w XVIII w. do Ostrowskich, Zamojskich, Karskich i Drzewickich. Z końcem wieku znalazła się w rękach Sołtyków (1778). W XIX wieku wieść nabyli ją Pruszyńscy.
W 1863 roku oddział powstańczy poniósł klęskę w okolicach lasu Osinki. Podczas walk frontowych w 1915 roku spłonęło kilkadziesiąt zabudowań.
Według pierwszego powszechnego spisu Ludności z 1921 wieś liczyła 124 domy i 798 mieszkańców. W latach siedemdziesiątych XIX wieku rozparcelowano między osadników galicyjskich dobra folwarczne Potok Stany Duże i Małe (Stańki). Jeszcze w okresie okupacji austriackiej powstała szkoła powszechna, a w latach dwudziestych straż pożarna. Podczas II wojny światowej istniała w Potoku Stanach silna placówka NSZ. W kwietniu 1944 r. wieś stała się świadkiem bratobójczego ataku oddziałów AL skierowanego wobec członków NSZ. W lipcu 1944 r. w wyniku walk frontowych spłonęło 21 zagród.
W latach 1955–1957 Potok Stany był siedzibą gromady. W latach sześćdziesiątych przeprowadzono elektryfikację. W 1984 roku erygowano parafię, oraz rozpoczęto budowę kościoła parafialnego.
W latach 1954–1957 wieś należała i była siedzibą władz gromady Potok-Stany, po jej zniesieniu w gromadzie Potok Wielki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.
Obiekty użyteczności publicznej Zespół Szkół im. Romualda Traugutta w Potoku StanachBiuletyn Informacji Publicznej Urząd Gminy Potok Wielki. na stronie [www.szkoly.info.pl www.szkoly.info.pl]. Publiczna Szkoła PodstawowaPubliczna Szkoła Podstawowa im.Romualda Traugutta w Potoku Stanach na stronie www.szkolnictwo.net. Publiczne Gimnazjum Ochotnicza Straż Pożarna w Potoku StanachInformacje o jednostce OSP w Potoku Stanach na stronie Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Kościół Parafialny Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Potoku Stanach
Przypisy GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
Bibliografia Baranowski Z.:Rys historyczny miejscowości powiatu janowskiego, Stalowa Wola 2001, . Województwo lubelskie w 15 tomach Słownika geograficznego Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich 1880-1904, oprać. W. Sakławski, Lublin 1974, s. 246, 299–300. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. IV, Województwo lubelskie, Warszawa 1924, s. 38. Lawera H., Bata A.: Gmina Potok Wielki. Historia i współczesność, Krosno 1999, s. 48–52. Chodakiewicz M. J.: Narodowe Siły Zbrojne. „Ząb” przeciw dwóm wrogom, Warszawa 1999, s. 162. Pawiński A.: Polska pod względem geograficzno-statystycznym opisana, Małopolska, t. III, w: Źródła Dziejowe, t. XIV, Warszawa 1886. Inglot S. (red.): Rejestr poborowy województwa lubelskiego, Wrocław 1957. s. 83–84. Rocznik Diecezji Sandomierskiej 1994, Wydawnictwo Diecezjalne, Sandomierz 1995, s. 209–210. Rząd Gubernialny Lubelski, Spisy, sygn.: 32; 143. Księgi Grodzkie Lubelskie, Relacje, sygn.: 274,357v-364; 363,205-206. Komisarz do spraw włościańskich powiatu Janów, sygn.: 432, 435. Księgi Ziemskie Lubelskie, Ingrosacje, sygn.: 18, 90v-95. Komisja Województwa Lubelskiego, sygn.: 330, 16. Starostwo Powiatowe Kraśnickie, sygn.: 547. Opis Gmin Powiatu Janowskiego, 1933 r. Archiwum Zamojskich, sygn.: 122-124.
Odnośnik do mapy na GeoPortalu.
Kategoria:Potok-Stany