Karmanowice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Wąwolnica.
Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiegoCorona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.
Wieś stanowi sołectwo gminy Wąwolnica. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 461 mieszkańców.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Parafia św. Klemensa i św. Małgorzaty w Klementowicach lub do parafii św. Wojciecha w Wąwolnicy.
Historia Wieś występuje w źródłach pisanych od 1381 roku (jako Carmanouicze). W XV wieku nazwa ewoluowała przez formy Carbanowjcze (1418) do Carmanow (1427). Miejscowość stanowiła gniazdo rodowe rodziny Karmanowskich herbu Prus. mały|100px|lewo|Herb Prus I, którym pieczętowali się Karmanowscy
+ Dziedzice Karmanowic (XIV–XV w.) Rok Właściciel / Informacje 1381 Wincenty – pierwszy znany dziedzic . 1416–1431 Mikołaj Karmanowski . 1418–1432 Jakub (Jakubów) Karmanowski . 1442–1473 Andrzej Karmanowski . 1470–1480 Andrzej i Piotr – 2 folwarki, ok. 23 łany kmiece .
W średniowieczu wieś posiadała złożoną strukturę powinności. Dziesięciny były dzielone między klasztor świętokrzyski, a prepozyta wąwolnickiego. Ciekawym śladem obyczajowym jest przywilej króla Kazimierza Jagiellończyka z 1450 roku, który nakazywał szlachcie z Karmanowic dowożenie placków wielkanocnych do poświęcenia do wsi Zawada . W 1530 roku Jan z Karmanowic został obłożony klątwą za zabór dziesięciny należnej mnichom świętokrzyskim .
Z Karmanowicami związany był również Olbrycht Karmanowski (przełom XVI i XVII w.), poeta, dworzanin radziwiłłowski i znany przedstawiciel rodu.
Z miejscowości wywodzili się studenci Akademii Krakowskiej, m.in. Jan syn Macieja (1414), oraz scholarz Jan Karmanowski (1456).
Współcześnie W 1939 roku mieszkańcy wsi uczestniczyli w akcji ratowania skarbów wawelskich.
Archeologia Badania prowadzone m.in. przez UMCS wykazały na terenie wsi osadnictwo od czasów neolitu (osada i cmentarzysko kultury pucharów lejkowatych). Odkryto tu również pozostałości grodu wczesnośredniowiecznego (X–XII w.) oraz ciągłość osadniczą trwającą do XVII wiekuJ. Nogaj-Chahaj, Siódmy sezon badań cmentarzyska kultury pucharów lejkowatych w Karmanowicach stan. 35, gm. Wąwolnica, „Wiadomości Uniwersyteckie”, Lublin 1999..
Przypisy GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () BIPgminy, sołectwa Opis parafii na stronie diecezji Opis parafii na stronie diecezji
Bibliografia Józef Gacki: Benedyktyński klasztor na Łysej Górze. Kielce 2006. ISBN 83-7442-389-7. S. Kuraś, I. Sułkowska-Kurasiowa: Zbiór dokumentów Małopolskich, t. I-VIII. Kraków-Wrocław 1962–1975. Jan Długosz: Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis. Słownik historyczno-geograficzny ziem polskich w średniowieczu.
Linki zewnętrzne
Kategoria:Wąwolnica (gmina) Kategoria:Wsie szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo lubelskie)