Andreas Deja (ur. 1 kwietnia 1957 w Gdańsku) – niemiecko-amerykański animator, przez ponad trzydzieści lat związany z wytwórnią Walt Disney Animation Studios. Jako animator prowadzący odpowiadał za postacie w kilkunastu pełnometrażowych filmach Disneya, w tym za Gastona w Pięknej i Bestii, Jafara w Aladynie i Skazę w Królu lwie. W 2015 otrzymał tytuł Disney Legend.

Młodość Deja urodził się w Gdańsku, a w 1958 jego rodzina przeniosła się do Dinslaken w Niemczech, niedaleko Duisburga. Zainteresowanie animacją wzbudził w nim obejrzany w wieku jedenastu lat film Księga dżungli. Napisał wówczas do wytwórni Walta Disneya, deklarując chęć pracy w studiu, i otrzymał odpowiedź odradzającą kopiowanie Myszki Miki i zalecającą, by najpierw wyrobił sobie własny warsztat rysunkowy: obserwował otoczenie, rysował rodzeństwo i szkicował zwierzęta w zoo. Deja zastosował się do tej rady i regularnie odwiedzał ogród zoologiczny w Duisburgu, studiując anatomię i ruch zwierząt; doświadczenia te wykorzystał później przy animowaniu Skazy.

Po ukończeniu gimnazjum im. Theodora Heussa w Dinslaken studiował grafikę użytkową na Uniwersytecie Sztuk Folkwang w Essen.

Kariera Deja został zatrudniony przez studio Disneya w sierpniu 1980, po korespondencji z Erikiem Larsonem, jednym z dziewięciu staruszków, który kierował wówczas działem szkoleniowym wytwórni. Pierwszym filmem, przy którym pracował, był Taran i magiczny kocioł; dzielił wtedy pokój z późniejszym reżyserem Timem Burtonem. W początkowym okresie pracy zwracał się o rady do żyjących jeszcze członków grupy dziewięciu staruszków, którzy przeszli już na emeryturę.

W 2022 był kuratorem wystawy Walt Disney's The Jungle Book: Making a Masterpiece, prezentowanej w Walt Disney Family Museum w San Francisco od 23 czerwca 2022 do 8 stycznia 2023 z okazji 55. rocznicy premiery filmu; przygotował też towarzyszącą jej książkę.

Mushka Przez blisko dekadę Deja pracował nad Mushką – trwającym 28 minut, rysowanym ręcznie filmem krótkometrażowym, który był jego debiutem reżyserskim. Bohaterką jest Sarah, ukraińska dziewczynka, która znajduje osierocone młode tygrysa syberyjskiego i musi zdecydować, czy je wychować, czy zostawić na wolności. Film miał premierę na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w San Francisco, a następnie był pokazywany na kilkunastu festiwalach. 15 grudnia 2025 trafił do dystrybucji na platformach wideo na żądanie.

Życie prywatne Deja jest otwarcie homoseksualny.

Nagrody 2006 – nagroda Winsora McCaya za wkład w sztukę animacji, przyznawana w ramach nagród Annie 2015 – tytuł Disney Legend, przyznany podczas D23 Expo

Wybrana filmografia 1985: Taran i magiczny kocioł – animator 1986: Wielki mysi detektyw – animator 1988: Kto wrobił królika Rogera? – animator prowadzący (królik Roger) 1989: Mała Syrenka – animator prowadzący (król Tryton) 1991: Piękna i Bestia – animator prowadzący (Gaston) 1992: Aladyn – animator prowadzący (Jafar) 1994: Król lew – animator prowadzący (Skaza) 1997: Herkules – animator prowadzący (Herkules) 2002: Lilo i Stich – animator prowadzący (Lilo) 2007: Zaczarowana – animator prowadzący (królowa Narissa, sekwencje rysowane) 2009: Księżniczka i żaba – animator prowadzący (Mama Odie) 2011: Kubuś i przyjaciele – animator prowadzący (Tygrys) 2023: Mushka – reżyseria

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Amerykańscy animatorzy Kategoria:Amerykańscy twórcy filmów animowanych Kategoria:Ludzie urodzeni w Gdańsku Kategoria:Ludzie związani z Dinslaken Kategoria:Urodzeni w 1957