Co przeżył oset (, ) – baśń literacka autorstwa Hansa Christiana Andersena, wydana po raz pierwszy w przekładzie na język angielski w październiku 1869 roku.
Publikacja Andersenowska baśń literacka Co przeżył oset została po raz pierwszy opublikowana w przekładzie na angielski na łamach czasopisma , wydanego przez wydawnictwo Hurd & Houghton w Nowym Jorku, w październiku 1869 roku. Autorką tłumaczenia była .
Pierwsze duńskie wydanie baśni ukazało się w antologii Trzy nowe baśnie i opowieści () opublikowanej w Kopenhadze przez wydawnictwo 17 grudnia 1869 roku. W tomie znalazły się też baśnie Co można wymyślić oraz Rodzina Grety z kurnika. Baśń o oście ukazała się kolejny raz po duńsku za życia pisarza 20 grudnia 1874 roku w zbiorze Bajki i opowieści. Tom piąty. 1874 ().
Autorem pierwszych ilustracji do baśni był Lorenz Frølich.
Przekłady Baśń została przetłumaczona na szereg języków europejskich, m.in. na: angielski, niemiecki, francuski, włoski i hiszpański.
Co przeżył oset Andersena zostało przetłumaczone po raz pierwszy z języka niemieckiego na język polski przez Stefanię Beylin i wydane w 1931 roku w sześciotomowym zbiorze Baśni w Krakowie w Wydawnictwie Jakuba Mortkowicza pod tytułem Co się zdarzyło ostowi. W 2006 roku wydane zostało pierwsze tłumaczenie z języka duńskiego autorstwa Bogusławy Sochańskiej. Trzytomową antologię Baśnie i opowieści opublikowało poznańskie wydawnictwo Media Rodzina.
Fabuła Streszczenia dokonano na podstawie wersji duńskiej oraz polskiego tłumaczenia B. Sochańskiej.
Przed dworem znajduje się piękny ogród z rzadkimi drzewami i rabatami kwiatowymi. Okoliczni mieszkańcy przychodzą w dni wolne, prosząc o pozwolenie na obejrzenie ogrodu. Przy płocie od strony drogi rośnie ogromny dziki oset. Nikt nie zwraca na niego uwagi, oprócz starego osła ciągnącego wóz z mlekiem. Osioł wyciąga szyję i chciałby zjeść ramiona ostu, nie potrafi go jednak dosięgnąć.
We dworze odbywa się wielkie przyjęcie z udziałem arystokracji i młodych panien. Wśród gości jest młoda szlachetnie urodzona Szkotka. Młodzież gra w krokieta. Dziewczęta ozdabiają butonierki panów kwiatami. Szkotka długo szuka odpowiedniego kwiatu, aż dostrzega za płotem oset i prosi o jego zerwanie. Wtyka oset w butonierkę młodzieńca. Oset myśli z dumą, że wreszcie zaczął należeć do świata w ogrodzie.
Oset zza płotu cieszy się, słysząc, że młodzi mają się pobrać i że to on dając jeden ze sowich kwiatów, przyczynił się do rozpalenia miłości. Oset marzy, że zostanie posadzony ogrodowej doniczce. Obiecuje każdemu swojemu nowemu kwiatowi, że i oni tam trafią, może nawet do butonierki.
Nie trafia jednak do doniczki. Kwiaty poją się słońcem i rosą, a pszczoły i muchy zabierają im miód. Oset złości się na złodziei i chciałby ich przebić kolcami, lecz nie może. Kwiaty więdną, ale zaraz wyrastają nowe. Oset wciąż wierzy, że go przeniosą przez płot do ogrodu. Myśli o swym szkockim pochodzeniu. Sądzi, że jest królewskim ostem ze szkockiego herbu.
Zaręczyny i wesele minęły. Młode jodły w lesie zaczynają tęsknić za Bożym Narodzeniem, choć do świąt jest jeszcze daleko. Oset narzeka, że nikt o nim nie pamięta. Stoi z ostatnim blednącym kwiatem, który więdnie od zimna. Do ogrodu przychodzi młoda para, teraz już jako mąż i żona. Kobieta zauważa, że oset wciąż stoi, choć nie ma już kwiatów. Mężczyzna pokazuje jej srebrzystą resztkę kwiatu, nazywając ją duchem dawnej piękności. Kobieta chce go umieścić w ramie obrazu. Mąż przeskakuje przez płot i zrywa oset, kalecząc się o jego kolce. W domu umieszczają oset przy obrazie przedstawiającym młode małżeństwo, gdzie w butonierce pana młodego tkwi kwiat ostu.
Duży oset za płotem myśli: moje pierwsze dziecko trafiło do butonierki, a ostatnie do ramy obrazu. Promień słońca mówi, że i on znajdzie swoje miejsce – nie w doniczce ani w ramie, lecz w baśni.
Galeria
Przypisy
Linki zewnętrzne Rękopis baśni „Co się zdarzyło ostowi” (audiobook) na YouTube
Kategoria:Literatura dziecięca i młodzieżowa Kategoria:Utwory Hansa Christiana Andersena Kategoria:Utwory literackie z 1869