mały|Fasada Palazzo Borghese od strony placu Palazzo Borghese – zabytkowa rezydencja w Rzymie, uznawana za jedną z tzw. czterech cudowności Rzymu obok Palazzo Farnese, schodów Caetaniego oraz portalu Carbonianich. Budowla o charakterystycznym, asymetrycznym rzucie przypominającym klawesyn bywa określana mianem il cembalo Borghese (pol. „klawesyn Borghese”). mały|Tablica informacyjna na temat Palazzo Borghese
Historia Pierwotna budowa rozpoczęła się w 1561 roku z inicjatywy Tommasa del Giglio, który zlecił projekt Jacopowi Barozziemu da VignolaHibbard, H. (1962). The architecture of the Palazzo Borghese (Vol. 27). American Academy in Rome., zaprojektował dziewięcioosiowy odcinek pałacu przy Piazza Fontanella Borghese, a nad portalem od strony Piazza Borghese umieścił do dzisiaj zachowany herb rodu Del Giglio. Do jego śmierci ukończono fasadę oraz wyjątkowe, dwukondygnacyjne arkady dziedzińca z podwójnym rzędem kolumn. Po jego śmierci w 1578 roku prace przejął Martino Longhi Starszy, kontynuując rozbudowę dla nowego właściciela – kardynała Pedro de Dezy, ograniczając się jednak tylko do rozbudowy dziedzińca.
W 1596 roku pałac nabył kardynał Camillo Borghese, przyszły papież Paweł V, który zlecił dalsze prace Flaminiowi Ponzio, a po jego śmierci nad budową czuwali Carlo Maderno i Giovanni Vasanzio. Po zakupie w 1604 roku kolejnych parcel w kierunku Tybru, rozszerzono zabudowę o nowe skrzydła, kompleks powiększono według planów Carla Rainaldiego. Powiększono fasadę oraz dodano owalną klatkę schodową prowadzącą z dziedzińca do ogrodu sięgającego aż do via di Ripetta.
Od 1922 roku w reprezentacyjnych salach pierwszego piętra działa Circolo della Caccia – ekskluzywny klub arystokratyczny, którego członkami byli m.in. król Juan Carlos I, książę Karol, książę Filip z Edynburga oraz książę Albert II z Monako. Od lat 40. XX wieku skrzydło wychodzące na via di Ripetta mieści Ambasadę Hiszpanii w Republice Włoskiej. mały|Palazzo Borghese - Plate 069 - Giuseppe Vasi
Architektura Fasada główna pałacu otwiera się na plac Fontanella di Borghese (nazwa nawiązuje do historycznej fontanny na tym placu). Monumentalny portal flankowany jest dwiema kolumnami doryckimi podtrzymującymi balkon zwieńczony herbem rodu. Z tej strony prowadzi wejście na dziedziniec otoczony podwójnym portykiem z 96 kolumn doryckich i jońskich. Na jego osi znajduje się monumentalna Łaźnia Wenus – barokowe nimfeum ozdobione rzeźbami, fontannami i roślinnością pnącą.
Drugi portal, analogiczny w formie, otwiera się od strony placu Borghese. Ta część ma 24 okna powtarzające rytm fasady głównej. Skrzydło zachodnie wychodzi na ulicę di Ripetta i Tyber, a niewielka, dwukondygnacyjna elewacja z balkonami określana jest mianem klawiatury klawesynu (tastiera del cembalo).
Przypisy
Kategoria:Architektura Włoch Kategoria:Pałace w Rzymie