Edward Wincenty Wróblewski herbu Lubicz (ur. 3 lutego 1848 w Grodnie, zm. 4 lutego 1892 w Petersburgu) – polski chemik analityk, wykładowca chemii analitycznej w Instytucie Technologicznym w Petersburgu.
Życie Ukończył gimnazjum w Grodnie (1864)Artur T. Wróblewski, Edward Wincenty Wróblewski, Słownik Biograficzny Techników Polskich, t. 15, s. 173 a następnie studiował na Wydziale Chemicznym Instytutu Technologicznego w Petersburgu, gdzie w 1868 uzyskał dyplom technologa I klasySpis Inżynierów Technologów Polaków, [w:] Księga pamiątkowa inżynierów technologów Polaków wychowańców Instytutu Technologicznego w Petersburgu (w rocznicę stulecia uczelni), Warszawa 1933, s. 100. Po studiach został asystentem laboratoryjnym na tymże wydziale kierowanym przez Friedricha Konrada Beilsteina. Współzałożyciel Rosyjskiego Towarzystwa Chemicznego (1868). Studia uzupełniał na uniwersytecie w Getydze, gdzie w 1871 uzyskał stopień doktora filozofii i na uniwersytecie w Petersburgu, gdzie uzyskał stopień magistra w 1873 na podstawie pracy Synteza bromopochodnych toluolu. W styczniu 1872 r. Niemieckie Towarzystwo Chemiczne wybrało go na swego członka-korespondentaKrzysztof Pożarski, Wróblewski Edward (1848-1892), Cmentarz Wyborski w Petersburgu [dostęp 14.08.2023]. Na uniwersytecie w Petersburgu obronił doktorat w 1876 przedstawiając pracę Hipoteza Kekulégo o budowie związków aromatycznych i jej sprawdzenie, wysoko ocenioną przez Dymitra MendelejewaMarcin Dolecki, Wróblewski Edward Wincenty, GIGANCI NAUKI [dostęp 14.08.2023]. Od 1871 był adiunktem a od 1874 docentem na Wydziale Chemicznym Instytutu Technologicznego w Petersburgu. Do jego głównych osiągnięć należało m.in. odkrycie reakcji zamiany diazogrupy etoksygrupą (1870), powstawania fenoli przy diazotyrowaniu 2-amino oraz 3-amino-4-chlorotoluenów i wygotowywaniu produktów reakcji z etanolem. Jego badania potwierdzały cykliczną strukturę benzenu, odkrytą przez Friedricha Augusta KekuleI.Z. Siemion: Edward Wróblewski (1848–1892) i jego rola we wczesnym okresie historii chemii związków aromatycznych, „Wiadomości Chemiczne” 1984, t. 38;. W. udowodnił także równocenność chemiczną wszystkich atomów wodoru w pierścieniu benzenowym oraz stwierdził równocenność pozycji 2 i 6 oraz 3 i 5 w pierścieniu w reakcjach substytucji monopodstawionych pochodnych benzenu. W badaniach zwykle wykorzystywał złożoną aparaturę własnej konstrukcji. Był autorem ok. 50 publikacji naukowych. Od 1874 r. współpracował z lwowskim czasopismem Wiadomości Towarzystwa Aptekarzy, regularnie przysyłając artykuły.
W latach 1875–1881 był profesorem chemii analitycznej Instytutu Technologicznego w Petersburgu. W tym czasie awansował także na radcę tytularnego, potem asesora kolegialnego i radcę dworu. Po z utracie wzroku w 1881 zrezygnował z pracy na uczelni. Zmarł osamotniony i zapomniany. Pochowany na największym cmentarzu katolickim na terenie Petersburga w Wyborgu, który został zlikwidowany w 1939 przez władze sowieckie.
Wybór prac Edwarda Wincentego Wróblewskiego О действии первого хлорангидрида серной кислоты на С2Н4Вr2 и C2H5J; О некоторых соединениях толуолового ряда Об изомерных хлоротолуидинах Ортобромметатолуол и ортобромметакрезол Двубромтолуолы Трибромтолуол и трибромтолуидин Метабромтолуол Образование трибромбензола Получение этилтолуола Новый бромоксилол Замещение водорода в бензоле О новом нитроксилоле, ксилидине и его производных К вопросу о строении бензоловых производных Новые кавказские минеральные воды К вопросу о структурных формулах ароматических соединений Об отделении рядового ксилола от его изомеров Об окислении и восстановлении нитроксилола Об окислении симметрического нитроксилола О формуле бензола О противоречии в применении призматической формулы бензола Ладенбурга К вопросу о разложении диазосоединений спиртом Об одном из смежных ксилидинов Правильность распределения галоидов и нитрогрупп при замещении водорода в бензоле и его гомологах Синтез бромопроизводных толуола (dysertacja) Гипотеза Кекуле и её проверка (dysertacja)
Odznaczony Odznaczony Orderem św. Stanisława III klasy.
Życie prywatne Syn ziemianina i sekretarza sądu pojednawczego w Grodnie Antoniego (1810-?) i Karoliny z Mańkowskich (1815-1900), miał braci geografa Witolda (1839–1927), chemika i profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego Zygmunta Florentego (1845-1888) i inżyniera technologa Stanisława (1854–1928)Edward Wróblewski, M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego [dostęp 14.08.2023].
Przypisy
Literatura Artur T. Wróblewski, Edward Wincenty Wróblewski, Słownik Biograficzny Techników Polskich, t. 15, s. 173 Marcin Dolecki, Wróblewski Edward Wincenty, GIGANCI NAUKI [dostęp 14.08.2023]
Kategoria:Polscy chemicy Kategoria:Polscy inżynierowie technolodzy Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Absolwenci Petersburskiego Instytutu Technologicznego Kategoria:Absolwenci Petersburskiego Uniwersytetu Państwowego Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Getyndze Kategoria:Urodzeni w 1848 Kategoria:Zmarli w 1892