Kotek rudy, kot rudy, kot rdzawy (Prionailurus rubiginosus) – gatunek drapieżnego ssaka z podrodziny kotów (Felinae) w obrębie rodziny kotowatych (Felidae). Zamieszkuje Indie, gdzie konkuruje z kotkiem bengalskim, i Cejlon, na którym konkuruje z kotem błotnym.
Taksonomia Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1831 roku francuski zoolog Isidore Geoffroy Saint-Hilaire, umieszczając go w rodzaju Felis i nadając mu epitet gatunkowy rubiginosa. Opis ukazał się w rozdziale poświęconym ssakom, opublikowanym w publikacji pod redakcją Charles’a Bélangera poświęconej wyprawie do Indii Wschodnich w latach 1825–1828. Miejsce typowe to Puducherry, w Indiach. Holotyp to niekompletna czaszka młodocianego osobnika (sygnatura MNHN-ZM-AC-A1791) ze zbiorów Muzeum Historii Naturalnej w Londynie.
Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World rozpoznają trzy podgatunki. Podstawowe dane taksonomiczne podgatunków (oprócz nominatywnego) przedstawia poniższa tabelka:
Podgatunek Oryginalna nazwa Autor i rok opisu Miejsce typowe HolotypP. r. koladiviusPionailurus rubiginosus koladivius Deraniyagala, 1956Kathiraveli, Sri Lanka.Skóra samicy (sygnatura CNM 384) ze zbiorów Narodowego Muzeum Historii Naturalnej w Kolombo.P. r. phillipsiPrionailurus rubiginosus phillipsi Pocock, 1939Mousakanda, Gammaduwa, na wysokości , Prowincja Środkowa, Sri Lanka.Czaszka i skóra samca (sygnatura BMNH:Mamm:1935.4.8.2) ze zbiorów Muzeum Historii Naturalnej w Londynie; okaz typowy zebrał 16 marca 1935 roku William Watt Addison Phillips.
Etymologia Prionailurus: gr. πριων priōn, πριονος prionos ‘piła’; αιλουρος aílouros ‘kot’. rubiginosus: ‘rdzawy’, od rubigo, rubiginis ‘rdza’, od rubeus ‘czerwonawy’. koladivius: kōlā diviyā ‘kotek rudy’. phillipsi: William Watt Addison Phillips (1892–1981), brytyjski zoolog.
Zasięg występowania Kotek rudy występuje w Indiach i na Sri Lance, zamieszkując w zależności od podgatunku: P. rubiginosus rubiginosus – Indie. P. rubiginosus koladivinus – sucha strefa Sri Lanki. P. rubiginosus phillipsi – mokra strefa południowo-zachodniej Sri Lanki.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 35–48 cm, długość ogona 15–29,8 cm; masa ciała samic 1 kg, samców 1,5–1,6 kg. Niewielki, blisko spokrewniony z kotkiem bengalskim, z którym jednak się nie krzyżuje. Kotek rdzawy ma okrągłą głowę z dość wąskimi kośćmi nosowymi. Uszy małe, zaokrąglone. Sierść brunatnoszara (poza brzuchem, gdzie jest biała) z dużymi cętkami. Na grzbiecie wydłużone cętki mają kolor rdzawy i układają się w rzędy. Na krótkim, sięgającym pięt, dość puszystym ogonie ciemne pręgi.
Ekologia Pokarm Ich pokarm stanowią przede wszystkim ptaki, owady i drobne ssaki.
Rozród Ciąża trwa 67 dni, w miocie zazwyczaj 2 kocięta; długość okresu ssania i czas osiągania dojrzałości płciowej nie zostały ustalone.
Tryb życia Prawdopodobnie prowadzą samotniczy, nocny tryb życia; ich zachowanie jest słabo poznane.
Siedlisko Kotki rdzawe żyjące na terenie Indii zamieszkują suche łożyska zbiorników wodnych i otwarte przestrzenie w okolicy ludzkich osiedli. Populacje cejlońskie zamieszkują dżungle, występują do wysokości 2000 m n.p.m.
Status Koty te są uważane za rzadkie, a zagrożenie dla nich stanowi wylesianie i rozszerzanie terenów uprawnych. Łatwo krzyżują się z kotami domowymi; są tępione ze względu na szkody jakie wyrządzają w hodowlach drobiu. Status z punktu widzenia ochrony przyrody: narażony. Gatunek jest objęty konwencją waszyngtońską CITES (załącznik I).
Uwagi
Przypisy
Nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Kotowate Kategoria:Ssaki Azji Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1831 roku