thumb|Kupała, Wojciech Gerson, 1897 Kupała, Kupało – rzekome bóstwo słowiańskie, które po raz pierwszy wymienione jest w XVII wieku i porównane do rzymskiej bogini Ceres. Współcześni badacze mitologii Słowian negują jednak istnienie takiego bóstwa.

Źródła Pierwszym źródłem, które wymienia bóstwo Kupało, jest Latopis Hustyński pochodzący z XVII wieku:

Z XVII wieku Kupałę za bóstwo uznaje też oraz Żywot św. Włodzimierza.

Etymologia thumb|Andriej Szyszkin, Kupało i Kostroma, 2015

Historyczność i interpretacje Współcześni badacze raczej negują istnienie słowiańskiego bóstwa o imieniu Kupało. Według Władimira Toporowa postacie mitologiczne znane z późniejszych źródeł, takie jak Jaryło, Kupała, Pogwizd, Łada, Polel i inne, nie mogą być uważane za bogów. Folklorysta i etnograf stwierdził, że Kupało był tylko świętem ludowym, a uznanie go za bóstwo jest wątpliwe. Według Stanisława Urbańczyka Kupała to „literacka fikcja, uparcie przez mitologów podtrzymywana jako prawda”. Brak jest informacji o bóstwie we wcześniejszych źródłach wspominających obchody Nocy Kupały.

Część badaczy, np. Martin Pitro i Petr Vokáč, czy Linda Ivantis, uważają, że Kupało nie był bóstwem, tylko postacią obrzędową lub kukłą używaną podczas Nocy Kupały. Materiał źródłowy potwierdza istnienie kukieł o takiej nazwie, np. ukraińskie kupało „kukła obrzędowa, używana w uroczystościach sobótkowych”, czy białoruskie kupała „osoba wiodąca prym w zabawach sobótkowych”.

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Pseudobóstwa słowiańskie