Karpniki (niem. FischbachRozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ().) – wieś w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie karkonoskim, w gminie MysłakowiceRozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ().

Wieś położona jest u podnóża Krzyżnej Góry w Rudawach Janowickich, w Sudetach Zachodnich w dolinie Karpnickiego PotokuBohdan Szarek, Rudawy Janowickie. Przewodnik turystyczny, Wydawnictwo PTTK KRAJ, Warszawa 1990, str.47 .

Podział administracyjny W latach 1945–1954 miejscowość była siedzibą gminy Karpniki. W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Karpniki. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa jeleniogórskiego.

Nazwa W ciągu wieków nazwa miejscowości ulegała przekształceniom, przyjmując różne warianty: Wysbach, Crossen – Fischbach (około roku 1300), Vischbach (1370), Wenigen Fischbach (1389), Fischbach (1393), Viesbache (1478), Alt-, Neu Fischbach (1816), Fischbach (1825) i Rybnik, Fischbach (1850).

12 listopada 1946 nadano miejscowości polską nazwę Karpniki.

Historia W przeszłości Karpniki należały do różnych rodów i możnych. Miejscowość znana jest głównie dzięki XV-wiecznemu zamkowi wraz z otaczającym go parkiem.

Pierwsze informacje o Karpnikach pochodzą z XIII wieku. W XVIII i XIX w. miejscowość należała do Hohenzollernów i za panowania króla Prus Fryderyka Wilhelma III Pruskiego kwitło w niej życie towarzyskie. Pojawiała się śmietanka pruskiej arystokracji i artyści z całej Europy. Gościła tu również caryca Katarzyna, która pozostawiła w prezencie dla właścicieli złotą kołyskę. Posiadłość znana była z niezwykle bogatego wyposażenia i ogrodu stworzonego na ówczesną, sentymentalną modłę.

Zabytki thumb|240px|Karpniki Pomnik poległych podczas I wojny światowej Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są: kościół pw. św. Jadwigi Śląskiej z XIV–XIX wieku, pierwotnie gotycki, barokowy, a później renesansowy. W kościele znajdowała się oryginalna, gotycka figura z XV w. Madonny z Dzieciątkiem na półksiężycu, która zaginęła w niewyjaśnionych okolicznościach. W świątyni zachowane są elementy barokowego wyposażenia cmentarz przykościelny ogrodzenie z bramami kościół ewangelicki w ruinie, z połowy XVIII wieku; organy z kościoła zostały rozebrane w roku 1949 i przewiezione do parafii św. Benedykta w Płocku-Radziwiu dwa budynki mieszkalne dawna plebania z XVIII wieku ruiny zamku Sokolec z XIV–XV wieku zespół pałacowy przy ul. Łąkowej 1: Zamek w Karpnikach z pierwszej połowy XVII wieku, przebudowany w latach 1838–1846. Obiekt nie uległ zniszczeniu podczas wojny, ale został zaraz po niej doszczętnie ograbiony przez wojska Armii Czerwonej. Od tego czasu obiekt popadał w ruinę. Obecnie w rękach prywatnych, wyremontowany, służy jako hotel i restauracja park, założony po 1820 roku aleja lipowa z połowy XIX wieku, prowadząca w stronę Łomnicy zespół willowy z 1875 r. przy ul. Stawowej 12, dawny nr 41: pałac-willa, murowano-drewniana oraz park willa z 1898 r. przy ul. Rudawskiej 2 młyn wodno-elektryczny z trzeciej ćwierci XIX w., nr 93 drewniany budynek schroniska „Szwajcarka” z 1823 roku budynek gospodarczy Inne zabytki: domek myśliwski z 1870 roku, w którym powstaje luksusowy hotel. Wnętrza zachowały przedwojenny wystrój i dają wyobrażenie jak wspaniały musiał być karpnicki zamek.

Wspólnoty wyznaniowe Na terenie wsi działalność religijną prowadzą następujące Kościoły i związki wyznaniowe: Kościół rzymskokatolicki: Parafia św. Jadwigi Śląskiej w Karpnikach

W filmie W Karpnikach nagrywano sceny do filmu Operacja Dunaj o interwencji członków Układu Warszawskiego w Czechosłowacji w 1968 roku.

Przypisy

Bibliografia Flemming I. Fischbach im Riesengebirge (Ein Erinnerungsbuch). Gesamterstellung: & Partner X-Media GmbH Berlin 1998.

Kategoria:Karpniki