Żółwinka podziemnaPraca zbiorowa: Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 432. , australijska żaba żółwiowaPraca zbiorowa, Płazy - Amphibia, [w:] Czesław Błaszak (red.), Zoologia Tom 3 Część 1 Szkarłupnie - płazy, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2015, s. 479, (Myobatrachus gouldii) – gatunek płaza bezogonowego z rodziny żółwinkowatych (Myobatrachidae), jedyny przedstawiciel rodzaju Myobatrachus. Występuje endemicznie w południowo-zachodniej Australii. Ma nietypowy wygląd – głowa jest bardzo mała, a ciało przypomina żółwia bez skorupy. Zasiedla tereny leśne i gęste zarośla, w których dużą ilość czasu spędza zagrzebany w piaszczystej glebie. Rozmnaża się w rzadko spotykany u płazów bezogonowych sposób, gdyż rozród jest wyłącznie naziemny, brak również postaci larwalnej (kijanki). Gatunek najmniejszej troski (LC) w związku z szerokim zasięgiem występowania i dużą populacją.

Wygląd i informacje ogólne Epitet gatunkowy pochodzi od nazwiska angielskiego ornitologa, Johna Goulda. Gatunek ten cechuje się bardzo nietypowym dla płazów bezogonowych wyglądem – ciało przypomina małego żółwia pozbawionego skorupy. Dorasta do 5 cm długości. Głowa bardzo mała, oczy zredukowane, w przeciwieństwie do większości gatunków płazów bezogonowych głowa jest wyraźnie oddzielona od reszty ciała. Kończyny krótkie, lecz umięśnione, szczególnie kończyny przednie. Grzbiet przybiera barwę od różowej przez jednolicie jasną do ciemnobrązowej.

Zasięg występowania, siedliska i zachowania Endemit. Występuje w południowo-zachodniej Australii na wysokościach bezwzględnych 0–600 m n.p.m. Zasięg występowania wynosi około 111 800 km². Północną granicę jego występowania wyznacza miasto Geraldton, a południowo-wschodnią rzeka Fitzgerald. M. gouldii zasiedla tereny leśne i gęste zarośla, dużo czasu spędza zagrzebany pod pniami i kamieniami w miękkiej piaszczystej glebie. Gatunek ten zakopuje się w glebie, używając metody głowa najpierw (spotykanej jedynie u 5% kopiących gatunków płazów) – głowa jest zgięta w dół, jednocześnie kręgosłup pozostaje prosty, ziemia wybierana jest poprzez okrężne ruchy przednich kończyn, przypominające pływanie żabką. Płaz dokopuje się do wnętrza termitier w celu pożywienia się jej mieszkańcami (termitami).

Rozmnażanie i rozwój Samce rozpoczynają nawoływanie w okresie letnim po intensywnych opadach deszczu. Samce nawołują z powierzchni gleby lub zakopane z głową wystającą ponad powierzchnię gleby. Samica składa do 50 dużych jaj o średnicy 7,5 mm w norze znajdującej się 1–1,2 m pod ziemią. Brak postaci larwalnej – rozród jest całkowicie naziemny, zarodek rozwija się w kapsułce jajowej. Z jaja wykluwa się mały, ale całkowicie rozwinięty osobnik przypominający z wyglądu postać dorosłą.

Status Gatunek najmniejszej troski (LC) w związku z szerokim zasięgiem występowania, dużą populacją oraz stabilnym rozmiarem populacji. Występuje na obszarach charakteryzujących się małym stopniem ingerencji ludzkiej.

Przypisy

Kategoria:Żółwinkowate (płazy) Kategoria:Płazy Australii Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1841 roku Kategoria:Taksony opisane przez Johna Edwarda Graya