Jan Piasecki (ur. 8 lutego 1905 w Poznaniu, zm. 1973) – polski projektant witraży, malarz, scenograf i wykładowca uniwersytecki.

Życiorys Jan Piasecki urodził się w 8 lutego 1905 r. W 1921 r. rozpoczął studia w Państwowej Szkole Sztuk Zdobniczych w Poznaniu. Był uczniem Wiktora Gosienieckiego, profesora klasy dekoracji i witrażownictwa. W pierwszych pracach widać wpływ Wyspiańskiego, jednak jedynie w zakresie tematyki, a nie ornamentów i techniki. Jeszcze w czasie studiów wykonał witraże Bolesław Śmiały, Matka Boska Ostrobramska i Legendy Chrystusowe. Ten ostatni został nagrodzony na paryskiej wystawie w 1924 r. wielkim medalem Grand Prix.

W latach 1927–29 był doradcą plastycznym i projektantem Powszechnej Wystawy Krajowej. W tym okresie zdobył wraz z Edmundem Czarneckim III nagrodę w ogólnopolskim konkursie na rozwiązanie polskiej sali honorowej na Światowej Wystawie w Nowym Jorku. W latach 30. był uczestnikiem grup twórczych Plastyka i Salon 35. Po 1945 r. pracował jako scenograf w Teatrze Polskim w Poznaniu. W latach 1947–71 wykładał na Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Poznaniu na Wydziale Grafiki i Architektury Wnętrz, prowadził także pracownię malarstwa ściennego, mozaiki i witrażu.

Piasecki zajmował się malarstwem sztalugowym i monumentalnym, witrażem, mozaiką i scenografią. Znamienną cechą jego malarstwa jest synteza formy, asceza koloru i świetlistość materii malarskiej. Swoje prace eksponował na wystawach indywidualnych i zbiorowych m.in. w Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych w Poznaniu, ZPAP w Poznaniu, w warszawskiej Zachęcie, poznańskim Arsenale, Muzeum Narodowym w Szczecinie. Jest autor znakomitych witraży m.in. w kościołach zabytkowych w Brzeżanach i św. Marcina w Poznaniu oraz w budynkach miejskich w Chorzowie, Katowicach i Rybniku oraz polichromii m.in. ratusza poznańskiego i rozwiązań plastycznych szkoły podstawowej przy ul. Stalingradzkiej w Poznaniu.

Witraże według projektów Piaseckiego wykonywane były w Polichromii Henryka Jackowskiego-Nostitza i Wiktora Gosienieckiego i w pracowni Żeleńskiego w Krakowie.

Chorzowskie witraże thumb|left|Urząd Miasta Chorzowa z widocznymi witrażami J. Piaseckiego thumb|Witraż Hutnictwo, ratusz Królewskiej Huty Chorzowski ratusz zbudowany został w 1874 r. W latach 1927–1930 przebudowywano go i rozbudowywano wg planów inż. Karola Schayera i Witolda Eysmontta. Pod koniec 1929 r. magistrat Królewskiej Huty zorganizował konkurs dotyczący wykonania witraży w reprezentacyjnej sali posiedzeń. Zgłoszono 6 projektów plastycznych: Jana Wałacha, Ludwika Konarzewskiego, Jana Piaseckiego i 3 projekty wykonane przez Zofię Leśniakównę. Początkowo wybrano jeden z projektów Leśniakówny, jednak na wniosek projektanta budynku, inżyniera Schayera, który uzyskał aprobatę prezydenta Wincentego Spaltensteina, ostatecznie zatwierdzono do wykonania projekt Piaseckiego. Witraże wykonała firma S.G. Żeleński z Krakowa. Chorzowskie witraże Piaseckiego są wykonane w stylistyce art déco. We frontowe otwory okienne wbudowano trzy prostokątne witraże, każdy o wymiarach 640 na 215 cm. Ukazują w alegoryczny sposób kluczowe dla regionu gałęzie przemysłu: hutnictwo, górnictwo i handel.

W dorobku polskiego witrażownictwa z okresu międzywojennego nie można doszukać się analogii ze stylistyką chorzowskich witraży. Uproszczona forma i stylizacja geometryczna była pretekstem do stworzenia obrazu. Piasecki pokrył powierzchnię ornamentem kątowym i zastosował linie ukośne oraz zastosował efekt poklatkowy, dzięki czemu uzyskał wrażenie ruchu kopiących, za pomocą kilofa, górników. Podobny styl można zauważyć w dorobku włoskich futurystów. Zastosowany układ różnobarwnych prostokątów tworzonych z linii prostopadłych, cechujących się mocnymi i zróżnicowanymi konturami, przy jednoczesnej asymetrii kompozycji, przywodzi na myśl prace konstruktywistów. Świadome zastosowanie pogrubionego konturu oraz prostej formy jest charakterystyczne dla niemieckiego ekspresjonizmu.

Wybrane dzieła thumb|Witraż Handel i Przemysł, ratusz Królewskiej Huty Witraże wykonane w okresie studiów: Bolesław Śmiały Matka Boska Ostrobramska Legendy Chrystusowe

Cykl 7-miu kartonów dla kościoła ormiańskiego w Brzeżanach: Ukrzyżowanie Zwiastowanie Zesłanie Ducha Świętego Zmartwychwstanie dwóch patronów kościoła Panna Częstochowska

Pięć kartonów dla miasta Rybnik: Handel i Przemysł Hutnictwo Górnictwo Rolnictwo herb miasta

Trzy kartony dla sali Syndykatu Hut w Katowicach: Św. Barbara dwa nowoczesne

Pięć kompozycji ilustrujących Psalmistów dla jednego ze zborów ewangelickich pod Wrocławiem.

Trzy 7-metrowe kartony wykonane dla Królewskiej Huty: Górnictwo Handel i Przemysł Hutnictwo

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Projektanci witraży Kategoria:Polscy artyści współcześni Kategoria:Polscy malarze współcześni Kategoria:Ludzie urodzeni w Poznaniu Kategoria:Urodzeni w 1905 Kategoria:Zmarli w 1973 Kategoria:Artykuły powstałe w ramach projektu Wiki-Chorzów