5 Gwardyjska Armia () – związek operacyjny Armii Czerwonej z okresu II wojny światowej.
Historia W czasie walk na froncie wschodnim 5 Gwardyjska Armia wchodziła w skład kilku związków operacyjno-strategicznych Armii Czerwonej, w tym 2 Frontu UkraińskiegoKazimierz Sobczak, Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa 1975, s. 147.. Następnie, będąc w składzie wojsk 1 Frontu Ukraińskiego uczestniczyła w walkach na ziemiach polskich, m.in. w bitwie o Dębicę. Dowodzona była przez gen. płk Aleksieja Żadowa. Funkcję szefa sztabu pełnił gen. mjr Bolesław Dolata, Wyzwolenie Polski 1944–1945. Warszawa 1971, s. 596.. Brała udział w walkach na przyczółku baranowsko-sandomierskim i z tego przyczółka 12 stycznia 1945 rozpoczęła natarcie w ramach ofensywy zimowejRobert Zwierzyniecki, Walki na przyczółku sandomierskim w latach 1944–1945. Kraków 2018, s. 98..
Atakowała w kierunku Szczekocin, które osiągnęła 16 stycznia. Kilka dni później, po walkach zdobyła Kluczbork.
W rejonie Brzegu toczyła boje z oddziałami niemieckimi i przełamała ich obronęBolesław Dolata, Tadeusz Jurga, Walki zbrojne na ziemiach polskich 1939–1945. Wybrane miejsca bitew, walk i akcji bojowych. Warszawa 1971, s. 48.. Będąc nadal w składzie 1 Frontu Ukraińskiego uczestniczyła w operacji berlińskiej zajmując pozycję wyjściową nad Nysą ŁużyckąDonald Sommerville, Kronika II wojny światowej. Kraków 1992, s. 300.. Atak prowadziła w kierunku ElsterwerdaBogusław Wołoszański, Encyklopedia II wojny światowej. Front. Warszawa 1997, s. 95..
Do spotkania oddziałów 5 Gwardyjskiej Armii z oddziałami armii amerykańskiej doszło 25 kwietnia w Torgau (spotkanie nad Łabą)Kazimierz Sobczak, Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa 1975, s. 606..
Dowództwo armii Dowódcy: gen. płk Aleksiej Żadow Członkowie Rady Wojennej: gen. mjr Abram Kriwulin gen. mjr Piotr Sucharew Szefowie sztabu: gen. mjr Nikiłaj Lamin
Struktura organizacyjna 32 Gwardyjski Korpus Armijny, dowódca: gen. por. Aleksandr Rodimcew 33 Gwardyjski Korpus Armijny, dowódca: gen. por. Nikita Lebiedienko 34 Gwardyjski Korpus Armijny, dowódca: gen. por. Gleb Bakłanow.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Armie ogólnowojskowe ZSRR Kategoria:Armie 2 Frontu Ukraińskiego Kategoria:Gwardyjskie armie ZSRR Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1943 Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1946