Marian Aleksander Wincenty Słoniński (ur. 17 lipca 1891 w Lądzie, zm. 21 kwietnia 1936 w Poznaniu) – pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego, uczestnik I wojny światowej i wojny polsko-bolszewickiej, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Urodził się 17 lipca 1891 w rodzinie Stefana i Stanisławy z Szeniców. Miał czwórkę rodzeństwa: braci Zygmunta, Jana i Wacława oraz siostrę, Halinę. W 1899 podjął naukę w gimnazjum w Siedlcach. Wraz z bratem, Zygmuntem, wziął w 1905 udział w strajku szkolnym, w związku z czym obaj zostali relegowani ze szkoły. W związku z tym naukę kontynuował w Gimnazjum Filologicznym gen. Pawła Chrzanowskiego w Warszawie, które ukończył w 1908 roku. Maturę zdał w 1908 jako ekstern w Odessie. Następnie podjął studia prawnicze na Uniwersytecie Noworosyjskim w Odessie, które ukończył w 1912.
W 1912 zgłosił się jako jednoroczny ochotnik do armii rosyjskiej, gdzie przydzielono go do 14 pułku huzarów. 25 września 1912 został wcielony do pułkowej szkoły podoficerskiej, a 2 czerwca 1913 uzyskał stopień młodszego podoficera. W sierpniu tego samego roku awansował do stopnia korneta. Po zwolnieniu z wojska podjął pracę jako prawnik, 6 września 1913 został młodszym, a 19 marca 1914 starszym kandydatem na sędziego przy Sądzie Okręgowym w Warszawie.
14 sierpnia 1914 został zmobilizowany i wcielony do 4 pułku dragonów. W sierpniu 1914 uczestniczył w bitwie pod Tannenbergiem, następnie brał także udział w walkach nad jeziorami mazurskimi i w Puszczy Piskiej. 10 października 1914 został ranny w walkach pod Łomżą. W styczniu 1915 powrócił do jednostki, brał udział w walkach pod Ełkiem, Myszyńcem, nad Orzycem i pod Przasnyszem, następnie uczestniczył także w bitwach nad Dźwiną i pod Rygą. 19 lipca 1915 awansował do stopnia podporucznika.
W niach 10–16 kwietnia 1917 uczestniczył w zjeździe Polaków służących w 5 Armii, podczas którego dyskutowano nad powołaniem w Rosji polskich jednostek wojskowych. 24 kwietnia tego samego roku został wybrany sekretarzem Komitetu Oficerów 5 Armii. W czerwcu 1917 uczestniczył w I Ogólnym Zjeździe Wojskowych Polaków w Piotrogradzie. Od 8 lipca 1917 był dowódcą 4 szwadronu 4 pułku dragonów, a 18 września został awansowany do stopnia sztabsrotmistrza.
Od 7 października 1917 w szeregach kawalerii I Korpusu Polskiego. Otrzymał zadanie przyprowadzenia do I KP polskich żołnierzy z 1 Dywizji Kawalerii, w związku z czym w szeregi I Korpusu wstąpiło 260 ułanów wraz z 250 końmi z rzędami. Otrzymał stanowisko młodszego oficera 6 szwadronu 3 pułku ułanów. W grudniu 1917 został wybrany do zarządu Zjazdu Wojskowych Polaków Frontu Zachodniego. Od 11 lutego 1918 pełnił tymczasowo funkcję dowódcy pododdziału i brał udział w walkach z bolszewikami pod Żłobinem. Od 24 kwietnia 1918 był prezesem sądu pułkowego, a 12 maja tego samego roku został mianowany dowódcą 6 szwadronu.
3 lipca 1918 został zdemobilizowany. Po powrocie do Polski pracował jako sędzia śledczy w Sosnowcu. 11 listopada 1918 roku wstąpił do Wojska Polskiego i brał udział w rozbrajaniu wojsk niemieckich w mieście. W tym samym miesiącu zawiązał w Sosnowcu szwadron kawalerii włączony następnie do 3 pułku ułanów. Otrzymał stopień rotmistrza, ze swoim oddziałem brał udział w wojnie polsko-ukraińskiej, a następnie w wojnie polsko-bolszewickiej na stanowisku dowódcy 4. szwadronu. Od 1 października 1919 dzierżawił część majątku Rzeniszów.
Uczestniczył m.in. w walkachpod Baranowiczami, Łunińcem, Łagiszynem i Słuckiem. 15 lipca 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu majora, w kawalerii, w grupie oficerów byłych Korpusów Wschodnich i byłej armii rosyjskiej.
Szczególnie odznaczył się 20 sierpnia 1920 w walce pod Czeremchą, podczas której „zaatakował nieprzyjaciela w sile dwóch kompanii, pomimo zaciętego oporu wróg został rozbity i rozproszony. Za niezwykłe męstwo, odwagę i umiejętności prowadzenia szarży odznaczony Orderem Virtuti Militari”.
Od listopada 1920 pełnił funkcję zastępcy dowódcy 3 pułku ułanów. 14 listopada 1921 został odkomenderowany do Szkoły Sztabu Generalnego w Warszawie, w charakterze słuchacza dwuletniego kursu. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku i 40. lokatą w korpusie oficerów jazdy (od 1924 – kawalerii), a jego oddziałem macierzystym był nadal 3 puł. 1 października 1923, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego, został przydzielony do Generalnego Inspektoratu Jazdy w Warszawie. Podczas kursu zaprzyjaźnił się ze Zdzisławem Przyjałkowskim i Witosławem Porczyńskim.
Od 25 lipca do 15 września 1924 był odkomenderowany z Generalnego Inspektoratu Kawalerii do Dowództwa 1 Dywizji Kawalerii w Białymstoku na stanowiska szefa sztabu. Z dniem 10 września 1924 został przydzielony do Dowództwa 3 Dywizji Kawalerii w Poznaniu na stanowisko szefa sztabu. 1 grudnia tego roku został mianowany podpułkownikiem ze starszeństwem z 15 sierpnia 1924 i 8. lokatą w korpusie oficerów kawalerii.
Od 12 kwietnia do 10 lipca 1926 przebywał na kursie doskonalącym dla oficerów sztabowych kawalerii w Obozie Szkolnym Kawalerii. Z dniem 1 lipca 1927 został przeniesiony do 1 pułku ułanów w Augustowie na stanowisko pełniącego obowiązki dowódcy pułku. 1 stycznia 1929 został mianowany pułkownikiem ze starszeństwem z 1 stycznia 1929 i 2. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. Po awansie został zatwierdzony na stanowisku dowódcy pułku.
Ze względów zdrowotnych, we wrześniu 1930 został przeniesiony do Departamentu Kawalerii MSWojsk. na stanowisko zastępcy szefa Departamentu Kawalerii. W marcu 1932 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji szefa Biura Personalnego MSWojsk. z zachowaniem dotychczasowego dodatku służbowego. Z dniem 1 września 1932 został mianowany członkiem Oficerskiego Trybunału Orzekającego.
Publikował na łamach „Przeglądu Kawaleryjskiego”.
Zmarł 21 kwietnia 1936 w Szpitalu Okręgowym w Poznaniu. Trzy dni później został pochowany na cmentarzu wojskowym Garnizonowym w Poznaniu (kwatera 5-270).
Od 9 listopada 1926 był żonaty z Bożeną z domu Rzepecką, córką Karola Rzepeckiego. Miał dwoje dzieci: Andrzeja (ur. 1927) i Krystynę (1930–2002).
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 2900 – 1921 Krzyż Niepodległości (3 maja 1932) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Walecznych (czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi (10 listopada 1928)M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 634 „w uznaniu zasług, położonych na polu pracy w poszczególnych działach wojskowości”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Krzyż Komandorski Orderu Świętego Sawy (Jugosławia, 1929)Dz. Pers. MSWojsk. Nr 19 z 12 grudnia 1929 r., s. 361. Krzyż Kawalerski Orderu Leopolda (Belgia) Medal Zwycięstwa („Médaille Interalliée”) Order Świętej Anny III klasy z mieczami (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny IV klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętego Stanisława II klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętego Stanisława III Klasy (Imperium Rosyjskie) Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Członkowie Oficerskiego Trybunału Orzekającego Kategoria:Dowódcy 1 Pułku Ułanów Krechowieckich Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie I Korpusu Polskiego w Rosji Kategoria:Oficerowie 3 Pułku Ułanów Śląskich Kategoria:Oficerowie dyplomowani II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – oficerowie Imperium Rosyjskiego Kategoria:Polacy – żołnierze Armii Imperium Rosyjskiego w I wojnie światowej Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Leopolda (Belgia) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem św. Sawy Kategoria:Pułkownicy kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1891 Kategoria:Zmarli w 1936 Kategoria:Oficerowie dowództwa 3 Dywizji Kawalerii (II RP) Kategoria:Oficerowie dowództwa 1 Dywizji Kawalerii (II RP) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętej Anny Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Polscy prawnicy Kategoria:Ludzie związani z Sosnowcem Kategoria:Absolwenci XVIII Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Zamoyskiego w Warszawie Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Odeskiego Kategoria:Ludzie związani z Siedlcami (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Uczestnicy strajków szkolnych w Królestwie Kongresowym (1905–1908) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska)