Miles Christopher Dempsey (ur. 15 grudnia 1896 w New Brighton, zm. 6 czerwca 1969 w Yattendon) – brytyjski wojskowy, generał, żołnierz obu wojen światowych, dowódca brytyjskiej 2 Armii.
Jako młodszy oficer walczył we Francji na froncie zachodnim I wojny światowej, gdzie został ranny, po czym pozostawał w aktywnej służbie przez cały okres międzywojenny, piastując różne stanowiska w najdalszych zakątkach Imperium Brytyjskiego. Podczas II wojny światowej utrzymywał bliskie stosunki z marsz. Bernardem Montgomerym i dowodził 13 Brygadą podczas kampanii francuskiej, następne dwa lata spędził na szkoleniu żołnierzy w Anglii, po czy objął dowództwo nad XIII Korpusem podczas inwazję na Sycylię i Włochy w 1943 roku. Później dowodził brytyjską 2 Armią podczas bitwy o Normandię i pościgu za niemieckimi oddziałami do Belgii. Był pierwszym dowódcą armii brytyjskiej, który przekroczył Ren. Jako wysoce profesjonalny i oddany żołnierz, który zasłynął ze skuteczności w działaniu przy minimalizowaniu strat własnych, Miles Dempsey był ceniony zarówno przez swoich przełożonych, jak i podwładnych, chociaż wciąż pozostaje stosunkowo mało znanym dowódcą z czasów II wojny światowej.
Młodość i udział w I wojnie światowej Miles Dempsey urodził się w New Brighton w hrabstwie Merseyside w Anglii, 15 grudnia 1896 r. Był potomkiem wpływowej irlandzkiej rodziny wywodzącej się z hrabstw Offaly i Laois o bardzo długiej historii. Jego przodek, Terence O’Dempsey, wicehrabia Clanmalier, był lojalny wobec katolickiego króla Jakuba II, w wyniku czego stracił wszystkie swoje ziemie w 1691 r. Gałąź rodziny Dempseyów opuściła Irlandię i wyemigrowała do Cheshire.
Miles Christopher był trzecim i najmłodszym synem Arthura Francisa i Margaret Maud Dempsey. Uczył się w Shrewsbury School, do której wstąpił w 1911 roku, a trzy lata później został kapitanem drużyny krykieta. Porzucił jednak ścieżkę naukową dla kariery wojskowej i po opuszczeniu Shrewsbury uczęszczał do Royal Military Collage w Sandhurst.
Podczas I wojny światowej Dempsey, w wieku zaledwie 17 lat, zgłosił się na ochotnika do armii brytyjskiej. Po ukończeniu Royal Military College w lutym 1915 roku, sześć miesięcy po wybuchu wojny, został powołany na stanowisko podporucznika Królewskiego Pułku BerkshireRostron, op. cit., s. 4-5. Awansowany na porucznika w sierpniu 1915Rostron, op. cit., s. 5, służył na froncie zachodnim z 1. batalionem Royal Berkshires od czerwca 1916 roku. Batalion był jednostką regularnej armii, która w ramach 6 Brygady 2 Dywizji (choć w chwili przybycia Dempseya batalion został przeniesiony do 99 Brygady tej samej dywizji), była jedną z pierwszych jednostek Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego, które zostały wysłane za granicę i stacjonowały z dala od okopów w sektorze BéthuneRostron, op. cit., s. 6.
Dempsey, pełniący funkcję dowódcy plutonu w kompanii D, po raz pierwszy wziął udział w walce podczas bitwy pod Delville Wood pod koniec lipca 1916, będącej cześć ofensywy nad Sommą. Batalion, choć wykonał postawione przed nim zadanie, poniósł ciężkie straty, w tym 8 oficerów, po czym został zluzowany i nie widział dalszych walk przez rok. Wskutek ubytku dużej części kadry oficerskiej w batalionie, Dempsey został awansowany na kapitana i objął dowództwo kompanii D, a później kompanii B. W listopadzie batalion wziął udział w ataku na Munich Trench, w pobliżu rzeki Serre. Podobnie jak w Delville Wood na początku roku atak był udany, ale przyniósł duże straty, chociaż Dempsey ponownie nie został nawet draśnięty i wkrótce nagrodzono go urlopem w Anglii. W lutym 1917 został adiutantem dowódcy batalionuRostron, op. cit., s. 10.
Po atakach w pobliżu Miraumont, a następnie Oppy, podczas których kapral Lance James Welch został odznaczony Krzyżem Wiktorii, batalion pozostawał przez większość roku w spokojnym sektorze frontu i został tymczasowo połączony z 23. batalion pułku Królewskich Fizylierów. Dempsey został wysłany na stanowisko oficera sztabu w kwaterze głównej II Korpusu, zanim wrócił do Royal Berkshires, tym razem dowodząc kompanią A. Pod koniec listopada batalion zaatakował las Bourlon w ramach bitwy o CambraiRostron, op. cit., s. 11. 12 marca 1918 roku, gdy Niemcy przygotowywali się do rozpoczęcia ofensywy wiosennej, dokonali ataku chemicznego przy użyciu gazu musztardowego przeciwko batalionowi Dempseya, stacjonującemu w La Vacquerie z Dempseyem jako dowódcą kompanii D. Tak, jak 10 oficerów i 250 szeregowców z batalionu Dempsey został ciężko poparzony, a następnie ewakuowany do Anglii, gdzie usunięto mu płucoRostron, op. cit., s. 13-14. Po powrocie do batalionu w lipcu, kiedy wojna miała się już ku końcowi, 1. Królewski Pułk Berkshire brał udział w Ofensywie stu dni aż do zawieszenia broni 11 listopada 1918 roku. Do tego czasu batalion znalazł się w Escarmain. Dempsey otrzymał Krzyż Wojskowy, który został wpisany na listę Królewskich Wyróżnień Urodzinowych w czerwcu 1919 roku.
Dwudziestolecie międzywojenne Po wojnie, w 1919 roku, Dempsey powrócił do swojej sportowej pasji i rozegrał dwa najwyższej klasy mecze krykieta dla zespołu Sussex przeciwko drużynom Oksfordu i Northamptonshire. W latach 1926–1932 grywał również w Mistrzostwach Hrabstw Mniejszych dla Berkshire.
Dempsey powrócił do Anglii wraz z 1 Królewskim Pułkiem Berkshire po tym, jak służył w alianckich siłach okupacyjnych w Nadrenii, skąd wraz z batalionem został wysłany do Iraku w 1919, a rok później do Persji, gdzie batalion był częścią Sił Persji Północnej ( lub Norperforce)Rostron, op. cit., s. 15-23. W tym czasie Dempsey zajął się zgłębianiem i wdrażaniem nowego systemu szkoleniowego zwanego pelmanizmemRostron, op. cit., s. 24. Pod koniec 1921 roku batalion ponownie został przeniesiony, tym razem do Bareli w Indiach, a Dempsey przejął kompanię C. Jednak w 1922 wrócił do Anglii na swój pierwszy urlop od prawie trzech lat, następnie wysłano go do Indii jeszcze na rok, po czym wrócił do Anglii w 1923 roku, tym razem, aby podjąć funkcję wykładowcy i szkoleniowca w Królewskiej Szkole Wojskowej w Sandhurst. Tam dowodził pierwszym plutonem pierwszej kompanii, dowodzonej przez mjr. Richarda O’Connora, który walczył z męstwem podczas I wojny światowej, a później służył ponownie z Dempseyem, w bardzo różnych okolicznościachRostron, op. cit., s. 25-28. Dempsey pozostał na tym stanowisku do 1926 roku. W 1927 powrócił do normalnych obowiązków pułkowych w szeregach swojego starego pułku, a następnie służył w Niemczech, gdy jego jednostka została wcielona do Brytyjskiej Armii Renu. Dempsey przejął kompanię B w 2. batalionie i spędził dużą część swojego czasu podróżując, głównie rowerem, po całej Europie, odwiedzając stare pola bitew, a także prawdopodobne także miejsca starć w przyszłych wojnachRostron, op. cit., s. 28-29.
W styczniu 1930 Dempsey został przyjęty do Szkoły Sztabowej w Camberley, którą ukończył w grudniu 1931 rokuSmart, op. cit. 82. Wśród jego kolegów z roku znalazło się wielu przyszłych prominentnych oficerów, takich jak William Gott, George Hopkinson, James Steele, George Symes, Maurice Chilton, Walter Mallaby, Arthur Snelling, Stuart Rawlins, John Nichols i Manley James. W starszym roczniku (1929–1930) znaleźli się z kolei m.in. Neil Ritchie, Herbert Lumsden, George Erskine, Ivor Hughes, Reginald Denning, Harold Redman i Ian Playfair, zaś w niższym roczniku (1931–1932): Brian Horrocks, Sidney Kirkman, Frank Simpson, Joseph Baillon, Arthur Dowler, Thomas Rees, Keith Arbuthnott, czy Cameron Nicholson. Instruktorzy pierwszego roku Dempseya to m.in.: Henry Maitland Wilson, George Giffard, Henry Willcox, John Clark i James Gammell oraz Arthur Ernest Percival oraz John SmythRostron, op. cit., s. 30-31. Prawie wszyscy ci ludzie mieli objąć wysokie stanowiska dowódcze w nadchodzącej wojnie.
Pierwszym stanowiskiem objętym przez Dempseya po Camberley był oficer sztabu generalnego 3. stopnia w Sekretariacie Wojskowym, gdzie stał się odpowiedzialny za kariery wszystkich oficerów poniżej stopnia pułkownika, mając dostęp do ich corocznych poufnych raportów. Dempsey, awansowany na majora we wrześniu 1932, zajmował to stanowisko do końca stycznia 1934 roku, kiedy to przekazał go Brianowi Horrocksowi po otrzymaniu nominacji na szefa sztabu 5. Brygady PiechotyRostron, op. cit., s. 34-35. Brygada dowodzona przez najpierw bryg. Victora Fortune (od 1935 r. przez Francisa Nosworthy’ ego), wchodząca w skład 2 Dywizji Piechoty gen. Archibalda Wavella, podlegała pod Dowództwa Aldershot i uczestniczyła w licznych manewrach wojskowych na dużą skalę przez cały czas służby Dempseya w jej szeregach, a także po ponownym przekazaniu funkcji szefa sztabu Brianowi Horrocksowi w lutym 1936 roku Dempsey wrócił wtedy do 1. batalionu swojego pułku, przejmując dowództwo kompaniiSmart, op. cit., s. 36-38. Batalion stacjonujący w Shorncliffe w hrabstwie Kent, służył jako część 10 Brygady 4 Dywizji Piechoty, a wkrótce po powrocie Dempseya dowództwo nad batalionem objął ppłk Eric MilesRostron, op. cit., s. 39. W następnym roku Dempsey uczestniczył w krótkim kursie w Wyższej Szkole Oficerskiej w Sheerness, zanim został wysłany do Południowej Afryki, gdzie pełnił funkcję oficera sztabowego 2. stopnia w Siłach Obronnych Związku Południowej Afryki. Zrzekając się tego stanowiska pod koniec stycznia 1938 roku, wrócił do Anglii, aby zastąpić Milesa na stanowisku dowódcy 1. Batalionu i otrzymać awans na podpułkownikaRostron, op. cit., s. 40. W momencie powrotu Dempseya batalion nie tylko nie dysponował nowoczesnym sprzętem, ale brakowało mu rozeznania w ówczesnej sytuacji w Europie, chociaż wskutek starań nowego dowódcy sytuacja powoli się zmieniła i zaczęło przybywać nowe wyposażenie oraz rezerwiści.
II wojna światowa Belgia i Francja, 1939–1940 thumb|240px|left|Bryg. Dempsey i jego sztab z maskotką jednostki, psem „Tiny” w Wervicq we Francji pod koniec 1939 r. Na początku II wojny światowej we wrześniu 1939 batalion Dempseya został wysłany do Francji i jednocześnie przeniesiony ze składu 10 Brygady bryg. Evelyn Barkera do 6 Brygadę bryg. Noela Irwina, części 2 Dywizji Piechoty gen. Charlesa Loyda. Dempsey wraz ze swoim batalionem został wysłany do Francji pod koniec września w ramach Brytyjskich Sił Ekspedycyjnych. W listopadzie awansował na stopień brygadiera i objął dowództwo 13 Brygady Piechoty w miejsce bryg. Henry’ego Willcoxa, który był jednym z instruktorów Dempseya w Szkole Sztabowej w latach 30. i który służył już we Francji podczas poprzedniej wojny. Mając zaledwie 42 lata, Dempsey stał się jednym z najmłodszych brygadierów w armii brytyjskiej. Brygada ta stanowiła część 5 Dywizji Piechoty gen. Harolda Franklyna, chociaż na początku wojny dywizja nie była jeszcze w pełni uformowana. Dlatego brygada została wysłana do Francji jako niezależna formacja dwa miesiące wcześniej i większość czasu spędzała na służbie tyłowej. 13 Brygada wraz z 15 Brygadą Piechoty pod dowództwem bryg. Horatio Berneya-Ficklina i 17 Brygadą Piechoty pod dowództwem bryg. Montagu Stopforda dołączyły realnie do 5 Dywizji, kiedy jej dowództwo przybyło do Francji pod koniec grudniaRostron, op. cit., s. 42-43.