Farid Alakbarli, azer. Fərid Ələkbərli, ros. Фарид Алекперли (ur. 3 stycznia 1964 w Gandży, zm. 7 kwietnia 2021) – azerski uczony, doktor i profesor historii, specjalista w dziedzinie historii nauki, kulturologii i średniowiecznego manuskryptu medycznego, kierownik l Departamentu Informacji i Tłumaczeń Instytutu Rękopisów Narodowej Akademii Nauk Azerbejdżanu, prezes Azerbejdżańskiego Stowarzyszenia Historyków Medycznych (AAMH), delegat krajowy z Azerbejdżanu do Międzynarodowego Towarzystwa Historii Medycyny (ISHM), autor ponad 200 prac naukowych i edukacyjnych, w tym 23 książek i broszur w azerskim, tureckim, rosyjskim, angielskim, niemieckim i włoskim.

Życiorys Urodził się w Gandży, w rodzinie naukowców-biologów, i dorastał w Baku, stolicy Azerbejdżanu, gdzie przeprowadził się wraz ze swoimi rodzicami w wieku jednego roku. Ukończył szkołę średnią nr 134 (1981) w Baku i Bakijski Uniwersytet Państwowy (1986).

Był znaczącym badaczem historii medycyny w Azerbejdżanie. W 2005 Alakbarli utworzył pierwsze społeczeństwo w historii medycyny w tym kraju – Azerbejdżańskie Stowarzyszenie Historyków Medycznych (AAMH) i zorganizował w Baku pierwsze konferencje naukowe w tej dziedzinie w 2005 i 2006, a także jest autorem pierwszych książek w języku angielskim na temat historii medycyny i rękopisów medycznych w starożytnym i średniowiecznym Azerbejdżanie. Jest także autorem wielu książek w języku azerskim i rosyjskim, w których wiele problemów badana jest historia medycyny i średniowiecznych rękopisów medycznych.

W latach 2004 2005 był odpowiedzialny za program Pamięci Świata UNESCO w Instytucie Rękopisów w Baku. W dniu 29 lipca 2005 UNESCO oficjalnie włączyło trzy średniowieczne rękopisy medyczne z Instytutu Rękopisów Azerbejdżańskiej Akademii Nauk do rejestru programu Pamięć Świata, który obejmuje najbardziej niezwykłe i niezastąpione pisemne zabytki ludzkości.

W latach 2011–2013 był pierwszym naukowcem z Azerbejdżanu, który przez długi czas pracował w tajnych archiwach watykańskich i w Watykańskiej Bibliotece Apostolskiej, gdzie odkryto cenne średniowieczne rękopisy związane z Azerbejdżanem

Wkład naukowy Tradycyjna medycyna Na podstawie badań średniowiecznych i nowożytnych źródeł (od X do XVIII wieku) w dziedzinie medycyny i farmacji po raz pierwszy zidentyfikował i szczegółowo zbadał koncepcję ochrony zdrowia, która istniała w średniowiecznym Azerbejdżanie. Zidentyfikował i przestudiował główne cechy tej koncepcji: ochronę zdrowia poprzez ochronę środowiska (powietrza, gleby, wody), ochronę zdrowia poprzez właściwe zarządzanie mieszkaniami, zdrowe życie i zapobieganie chorobom (odżywianie, ćwiczenia, praca i odpoczynek, oraz regulacja emocji itp.), leczenie chorób (medycyna i farmacja). Zbadano i zidentyfikowano 724 gatunki roślin, 150 gatunków zwierząt, 115 gatunków minerałów stosowanych w tradycyjnej medycynie średniowiecznego Azerbejdżanu. Sporządzono listę i szczegółowy przegląd systematyczny badanych gatunków oraz informacje o ich właściwościach leczniczych. Zidentyfikowano i przeanalizowano informacje o 866 gatunkach leków wieloskładnikowych, ich klasyfikacyjnych postaciach dawkowania i grupach terapeutycznych.

Historia i filozofia Był autorem sekcji w specjalnym tomie Narodowej Encyklopedii Azerbejdżańskiej poświęconej historii rozwoju wiedzy naukowej w Azerbejdżanie od czasów starożytnych do początku XX wieku.

W 2012 w Moskwie Wszechrosyjska Biblioteka Literatury Zagranicznej Rudomino opublikowała zbiór wybranych, w tym niepublikowanych wcześniej dzieł azerbejdżańskiego filozofa i dramaturga XIX wieku Mirzy Fatali Akhund-Zadeh (Akhundov). Książka została wydana w dwóch językach: azerskim i rosyjskim. Kompilatorzy kolekcji, autorzy tłumaczeń, przedmowa i notatki prof. Farid Alakbarli i Ilya Zayzev.

Rok później w Nowym Jorku ukazała się książka "Memories of Baku" („Wspomnienia z Baku”). Autorem rozdziału, który opowiada historię Baku od czasów starożytnych do początku XX wieku, jest Farid Alakbarli. Książka jest bogato ilustrowana historycznymi zdjęciami Baku z XIX i początku XX wieku

Był autorem książki filozoficznej „Between Lie and Truth: Crisis of the Antihumane Civilization” ("Między kłamstwem a prawdą: kryzys antyhumanistycznej cywilizacji ”), opublikowanej w Baku w języku rosyjskim (2006) i azerskim (2010).

Publikacje Książki w języku angielskim Był autorem 12 książek w różnych językach. "Azerbaijan: medieval manuscripts, history of medicine, medicinal plants" („Azerbejdżan: średniowieczne rękopisy, historia medycyny, rośliny lecznicze”). Baku, 2005. "Medical Manuscripts of Azerbaijan" („Rękopisy medyczne Azerbejdżanu”). Baku, 2006 jako współautor: "Memories of Baku" („Wspomnienia z Baku”). Edited by Nicolas V. Iljine. Text by Fuad Akhundov, Farid Alakbarli, Farah Aliyeva, Jahangir Selimkhanov, Tadeusz Swietochowski. New-York, Marquand Books, 2013.

Artykuły naukowe Był autorem 150 prac naukowych; artykuły edukacyjne i popularnonaukowe. Alakbarov Farid. Medicinal Properties of Cannabis According to Medieval Manuscripts of Azerbaijan. Journal of Cannabis Therapeutics. 1(2), 2001, pp. 3–15. Alakbarov Farid. Medicinal Plants Used in Medieval Azerbaijan Phytotherapy. Journal of Herbal Pharmacotherapy, 1(3), 2001, pp. 35–49. Alakbarov F.U. Aromatic Baths of Ancients. HerbalGram. The Journal of the American Botanical Council and the Herb Research Foundation. #57, 2003, pp. 23–32. Alakbarli Farid. Systematic Analysis of Animals used in Medieval Azerbaijan Medicine. Vesalius. Official journal of the International Society for the History of Medicine, 2006,XII, I, 3, pp. 18–22 Edwin D. Lawson, Farid Alakbarli, Richard F. Sheil. Pronunciation and Meaning of Azeri Names, 2006 Alakbarli Farid, Esmira Hajiyeva. "Tuhfat Al-Muminin" (1669 AD) by Muhammad Mumin as an Important Source on Traditional Islamic Medicine. Journal of the International Society for the History of Islamic Medicine. Vol. 6-7, No. 11-12-13-14, April–October 2007 – 2008, pp. 72–75 Mohammadali M. Shoja, R. Shane Tubbs, Marios Loukas, Majid Khalili, Farid Alakbarli, Aaron A. Cohen-Gadol. Vasovagal syncope in the Canon of Avicenna: The first mention of carotid artery hypersensitivity. International Journal of Cardiology. ELSEVIER group of journals. 29 May 2009, Vol. 134, Issue 3, Pages 297-301 Seyed Fazel Hosseini, Farid Alakbarli, Kamyar Ghabili, Mohammadali M Shoja. Hakim Esmail Jorjani (1042-1137 AD): Persian physician and jurist. Archives of gynecology and obstetrics. 10/2010; 284(3):647-50 Edwin D. Lawson, Farid Alakbarli, Richard F. Sheil. The Mountains (Gorski) Jews of Azerbaijan: their Twenty-Century Naming Patterns. “These are the Names”. Studies in Jewish Onomastics. Vol. 5, Bar-Ilan University Press, Ramat Gan, 2011, p. 158-177

Przypisy

Linki zewnętrzne Oficjalna strona internetowa Jean Patterson. Researching Baku's Medical Manuscripts Betty Blair. The Medical Manuscripts of Azerbaijan: Unlocking Their Secrets. Website of Azerbaijan National Academy of Sciences.

Kategoria:Azerscy historycy Kategoria:Ludzie urodzeni w Gandży Kategoria:Urodzeni w 1964 Kategoria:Zmarli w 2021