Sąd Apelacyjny w Krakowie

Sąd Apelacyjny w Krakowie – jeden z jedenastu i jednocześnie najstarszy sąd apelacyjny w Polsce, powołany w 1856 roku.

Status prawny Sąd apelacyjny jest państwową jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej. Wszystko zaczęło się od uchwalonej przez Sejm w 1990 roku Ustawy z dnia 13 lipca o powołaniu sądów apelacyjnych oraz o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, Kodeks postępowania cywilnego, Kodeks postępowania karnego, o Sądzie Najwyższym, o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i o Krajowej Radzie Sądownictwa (), której art. 1 ust. 1 brzmi: „Powołuje się sądy apelacyjne jako sądy powszechne”.

Obszar właściwości:Właściwość Sąd Okręgowy w Krakowie Sąd Okręgowy w Tarnowie Sąd Okręgowy w Nowym Sączu Sąd Okręgowy w Kielcach

Struktury organizacyjne Sądy apelacyjne funkcjonują w strukturach sądów powszechnych, które rozstrzygają w drugiej instancji środki odwoławcze od orzeczeń okręgowych sądów, które wydawane są w pierwszej instancji.

Dotyczy to spraw z zakresu: prawa cywilnego – również gospodarczego, rodzinnego i opiekuńczego przez Wydział I Cywilny, prawa karnego – przez Wydział II Karny, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – przez Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sprawowanie nadzoru nad działaniem administracyjnym powszechnych sądów, działalnością notariuszy i organów notarialnego samorządu, działalnością komorników.

W Sądzie Apelacyjnym w Rzeszowie utworzono następujący wydziały: Wydział I Cywilny. Wydział II Karny. Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Wydział IV Wizytacji.

Historia W 1815 roku w Wolnym Mieście Krakowie powołano Sąd ApelacyjnyWolne Miasto Kraków. W 1854 roku w Krakowie utworzono Wyższy Sąd Krajowy dla Zachodniej Galicji, któremu podlegały sądy obwodowe w: Jaśle, Nowym Sączu, Rzeszowie, Tarnowie, Wadowicach. Prezesami sądu byli: Paul Sonntag (1856–1863), Emanuel Heinrich Komers-Lindenbach (1864–1865), Theodor Christiani-Kronwald (1866–1867), Wiktor Kopff (1868–1871), Wacław Budwiński (1872–1879), Fryderyk Dargun (1880–1886), Ignacy Zborowski (1887–1898), Maciej Czyszczan (1899–1904), Witold Hausner (od 1905)Sadownictwo od reform w połowie XIX wieku do 1918 roku.

1 stycznia 1919 roku sądownictwo w Galicji zostało przejęte przez Polskę. W 1919 roku zmieniono nazwę sądu na Sąd Apelacyjny w Krakowie, któremu podlegały sądy okręgowe w: Jaśle, Krakowie, Nowym Sączu, Rzeszowie, Tarnowie, Wadowicach i od 1934 roku w Kielcach.

Prezesami Sądu Apelacyjnego byli: Władysław Wolter (do 1928), Adam Strawiński (od 1928), Franciszek Parylewicz (od 1932), Kazimierz Rudnicki (od 1936), Bronisław Sawicki (od 1936)Druga Rzeczpospolita.

Podczas II wojny światowej Sąd Apelacyjny działał pod kontrolą władz niemieckich, a prezesem był Karol GniewoszOkres II wojny światowej. W 1944 roku ustanowiono tymczasową siedzibę dla Sądu Apelacyjnego w Krakowie-Rzeszowie. W marcu 1945 roku przywrócono siedzibę sądu w Krakowie. Prezesami sądu byli: Karol Gniewosz, Kazimierz Rudnicki (1946–1950). 1 stycznia 1951 roku Sąd Apelacyjny został przekształcony w Sąd Wojewódzki w KrakowiePolska Ludowa.

1 października 1990 roku powołano Sad Apelacyjny w KrakowieNajnowsze dzieje. Od 1990 Sąd Apelacyjny w Krakowie wydaje biuletyn „Krakowskie Zeszyty Sądowe”.

Prezesi Sądu Apelacyjnego: 1990–1996 – Elżbieta Sadzik 1996–2000 – Zbigniew Luberda 2000–2006 – Włodzimierz Baran 2006–2012 – Andrzej Struzik 2012–2016 – Krzysztof Sobierajski 2023–2024 – Zygmunt Drożdżejko 2024 – obecnie Paweł Rygiel

Znani sędziowie Wołodymyr Horbowyj Jan Sehn Andrzej Seremet Włodzimierz Olszewski Bogusław Gawlik Barbara de Ankerburg-Wagner Andrzej Ryński Henryk Mostowski Józef Krzepela Michał Patkaniowski Stefan Grzybowski

Przypisy

Sąd Apelacyjny w Krakowie Kategoria:Sądy apelacyjne w Polsce Kategoria:Organizacje w Krakowie