Ostrogowiec (Centranthus) – rodzaj roślin z rodziny przewiertniowatych (Caprifoliaceae), z podrodziny Valerianoideae, dawniej wyodrębnianej zwykle jako rodzina kozłkowate (Valerianaceae). Do rodzaju należy ok. 9–12 gatunków. Występują one w obszarze śródziemnomorskim, przy czym szeroko rozpowszechniony w uprawie ostrogowiec czerwony C. ruber w wielu miejscach jest gatunkiem inwazyjnym (np. w zachodniej części USA i w Afryce Południowej). Uprawiany jest jako roślina ozdobna. thumb|Centranthus calcitrapa Morfologia Pokrój Rośliny jednoroczne i wieloletnie, w tym drewniejące u nasady pędów (półkrzewy). Łodygi wyprostowane, rozgałęziające się. Liście Ulistnienie naprzeciwległe. Blaszka pojedyncza do złożonej. Kwiaty Zebrane na szczycie w wierzchotki, wiechy lub grona. Kielich składa się z 5–25 działek wywiniętych w czasie kwitnienia, w czasie owocowania zrastających się w warkocz. Korona kwiatu asymetryczna – lejkowata i jednostronnie wybrzuszona lub rurkowata z ostrogą u nasady, na szczycie z 5 nierównymi łatkami. Korona ma barwę białą, różową lub czerwoną. Pręcik pojedynczy. Zalążnia jednokomorowa. Szyjka słupka zwieńczona niepodzielonym lub trójramiennym znamieniem. Owoce Niełupka, zwieńczona warkoczem włosków.

Systematyka Rodzaj tradycyjnie zaliczany był do rodziny kozłkowatych (Valerianaceae). Rodzina ta od systemu APG II z 2003 włączana jest w randze podrodziny Valerianoideae Rafinesque do rodziny przewiertniowatych Caprifoliaceae (opcjonalnie, a od systemu APG III z 2009 już zupełnie). W obrębie tej rodziny uznawany jest za końcowe ogniwo procesu redukującego pręcikowie w tej grupie.

Rodzaj jest monofiletyczny, ale zagnieżdżony w obrębie rodzaju kozłek Valeriana, czyniąc w efekcie z tego drugiego takson parafiletyczny. W niektórych ujęciach nie jest w efekcie już wyróżniany i gatunki tu zaliczane włączane są do rodzaju Valeriana w jego szerokim ujęciu.

Wykaz gatunków Centranthus amazonum Fridlender & A.Raynal Centranthus angustifolius (Mill.) DC. – ostrogowiec wąskolistny Centranthus × aurigeranus Giraudias Centranthus calcitrapa (L.) Dufr. Centranthus × intermedius (Schltdl.) Rapin Centranthus lecoqii Jord. Centranthus longiflorus Steven Centranthus macrosiphon Boiss. Centranthus nevadensis Boiss. Centranthus ruber (L.) DC. – ostrogowiec czerwony Centranthus trinervis (Viv.) Bég. Przypisy

Kategoria:Przewiertniowate